Тіл тұғыры – ұлт ғұмыры

30 томдық терминологиялық сөздік – тіл қазынасына қосылған сүбелі үлес

Көзіқарақты оқырман білуі тиіс, жақында Тілдерді дамыту мен қолданудың 2011-2020 жылдарға арналған Мемлекеттік бағдарлама аясында ғылым мен техниканың, өндіріс пен мәдениеттің барлық салаларын қамтыған 30 томдық терминологиялық сөздік жарық…

Кірме сөздер сөздігін жасау – уақыт талабы

Қазақ тіл білімінде жазба мұралар негізінде кірме сөздер сөздігін жасау ісі күні бүгінге дейін қолға алынбай келе жатыр. Әсіресе, орта ғасыр жазбаларындағы, одан бергі XVIII ғ. ресми іс қағаздары мен эпистолярлық үлгілердегі, XIX-XX…

Құлық бар, құнт жоқ

Бекен Сағындықұлы, филология ғылымының докторы, профессор Қай халықтың болмасын тілі – ділінде, яғни жүрегінде. Мұны дара туған дана Абай: «Тіл жүректің айтқанына көнсе, жалған шықпайды. Ақылдың тілін алса, жүрек ұмыт қалады» деп…

«Қазтест» қажеттігі туралы халықаралық «Қазақ тілі» қоғамы өткізген басқосуда сөз болды

Тәуелсіздікке қол жеткеннен бері мемлекеттік тіл мәртебесіне ие қазақ тілінің адымын аштыруда бірқатар жұмыстардың жүзеге асырылғанын жоққа шығаруға болмас. Дегенмен де, бұл бағытта атқарар шаруа әлі де шаш етектен. Міне, осы, мемлекеттік…

Тәуелсіздік кезеңіндегі қазақ терминологиясы

Алматыда 27-қараша күні Қазақстан Республикасы Мәдениет және спорт министрлігінің Тілдерді дамыту және қоғамдық-саяси жұмыс комитеті мен Ахмет Байтұрсынұлы атындағы Тіл білімі институтының ұйымдастыруымен «Тәуелсіздік кезеңдегі қазақ…

Тәрбие негізі тілден басталады

Ақмаржан ТАУБАЕВА, ақын, Қазақстан Журналистер одағының мүшесі Өзімнің түп кәсібім – бастауыш сыныптың мұғалімі. Одан кейін алған мамандықтарым – қазақ тілі мен әдебиеті пәнінің мұғалімі, саясаттанушы. Осы 56 жыл ғұмырымда кішкентай ғана,…

«Тіл мәдениеті: сөйлеу және жазу» тақырыбында Астана қаласы Тілдерді дамыту басқармасының…

Астана қаласы Тілдерді дамыту басқармасының ұйымдастыруымен «Тіл мәдениеті: сөйлеу және жазу» тақырыбында дөңгелек үстел өткізілді. Дөңгелек үстел – қазақ тілінің қолданыс аясын кеңейту, бұқаралық ақпарат құралдарында мемлекеттік тілдің…

Ұлттың қазығы да, қазынасы да – тіл

«Сөз сөзден туады, сөйлемесең неден туады» деп отырушы еді марқұм әжем. Шынында да, сөзден сөйлем туып, алғашқы сәбидің қалт-құлт еткен, тәй-тәй басқан шағында «ата-апа» деп басталатын алғашқы сөзінің төңірегіне топтасқан сөздік қор…

Бақыт Ағажаева: Оқытудың сапасына мән береміз

Тәуелсіздік алған жылдардан бастап ана тіліміздің көсегесін көгерту мақсатында біраз іс атқарылып жатқаны анық. Елдік маңызды іске жер-жердегі қазақ тілін оқыту орталықтары да үлес қосуда. Мәселен, Шығыс Қазақстан облысындағы 11 тіл…

Аманатқа қиянат жасамайық

Мұқанбетулла КЕМЕР, журналист Тіл уақытпен бірге жылжып, адамзат өмірімен біте қайнасқан қарым-қатынас құралы. Ол өзгермей, дамымай тұрмайды. Мәселен, ана тілімізден де өткен ғасырлардағы қазақтардың қолданған тілімен салыстырғанда көптеген…

«Барып қайт балам, ауылға…» қала мектебі көтерген бастама

Алматы қаласындағы оқу орыс тілінде жүргізілетін №48 жалпы білім беретін орта мектеп-лицейі қазақ тілі пәніне үлкен көңіл бөлуде. Қалай дейсіз ғой? Мектеп директоры Ирина Смирнова «Оқушыларыма қазақ тілін қалайша нәтижелі оқытсам?» деп көп…

Аудармаға мән беретін кез келді

Қандай тіл болмасын өзінің даму барысында сөзжасам жүйесін пайдалану арқылы сөздік құрамын біртіндеп байытумен қатар өзге тілдерден сөз қабылдап та толығатыны белгілі. Кірме сөздерді дыбыстық-құрылымдық тұрғыдан игеріп, айтылу заңдылығына…

Түркі тілдерін сақтаудың жолы қандай?

Кенжетай Күркебаев, әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің доценті, филология ғылымдарының кандидаты Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің филология, әдебиеттану және әлем тілдері факультеті жыл сайын «Түркілік кеңістік:…

Шетелдегі қазақтар тілі мен дәстүрін құрметтейді

Жанболат Үмбетов, Қостанай облыстық Тілдерді дамыту басқармасының бастығы   Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев биылғы Жолдауында: «Ана тілімізді даудың тақырыбы емес, ұлттың ұйытқысы ете білгеніміз жөн» деп атап өткені белгілі.  Расында да,…

Этнотаңбалық тіл деректері

Кез келген халықты мәңгілікке ұластырып, жетілдіріп, кемелдендіріп отыратын мәдениетінің қазынасы – тілі. Оларды ұрпақтан-ұрпаққа жеткізетін ауыз әдебиеті, эпостық жырлар, шешендік-паремиологиялық-фразеологиялық, ономасиологиялық жүйе,…