Тіл

Кітап – білім бұлағы

Кітап – байлық, қазына дейміз. Бұған ешқандай шүбә келтіруге болмайды. Қазір заман басқа. Технология қарыштап даму үстінде. Компьютерлендіру кең қанат жайған. Ғаламтор қызықтарына кенеліп жатырмыз. Әлеуметтік желілер әлемді құрсап алған.…

Тек-тамырымыздан қол үзбейміз десек…

Қазір елімізде рухани жаңғыру мәселесіне ерекше мән беріліп жатқаны белгілі. Елбасының «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» атты бағдарламалық мақаласы жарияланғалы бері ел мен жер үшін, туған тіл мен салт-дәстүр, өзге де маңызды құндылықтар…

Лингвистика майталманы

Қазақ тіл білімінің дамуына сүбелі үлес қосқан тілші-ғалымдар аз емес. Олардың тіл үшін атқарған еңбектері қашанда өзінің соңына қалдырған қазыналы мұраларымен, кітаптарымен, зерттеулерімен бірге жасай берері анық. Қоғам өзгеріп, уақыт…

Мемлекеттік маңызды іс

Талдықорған қаласындағы І.Жансүгіров атындағы Жетісу мемлекеттік университетінде «Жаңа әліпби – ұлы дәуір бастауы» атты жиын өтіп, онда қазақ тілін латын әліпибіне көшіру мәселелері кеңінен талқыланды.  Университет ректоры Қуат Баймырзаев…

Өмірдің өзінен туындаған қажеттілік

Сәуле БЕКТЕМІРОВА, филология ғылымының кандидаты, доцент Кез келген ғылымның мүмкіндіктерін пайдаланудың шеберлігі мен дағдыларын, ақпараттық-коммуникациялық технологияларды меңгерген дербес әрі шығармашылық тұрғыдан ойлайтын тұлға – жарқын…

Түпнұсқадан тікелей аудару жөнінде көңілге түйгендер

Шерубай Құрманбайұлы филология ғылымының докторы, профессор, ҚР ҰҒА-ның  корреспондент-мүшесі ХХ ғасырда Қазақстанда көркем аударма негізінен тәржімеден тәржімелеуге негізделіп келді. Оның басты себептерінің бірі Кеңес одағының саясаты,…

Уақыт дәлелдеген қадам

«Латын әліпбиіне шетелдіктердің жазуы деп шошына қараудың реті жоқ. Аға буын бұл әліпбимен мектеп қабырғасында оқыған неміс, француз тілі пәндерінен жете таныс. Ал қариялар Екінші дүниежүзілік соғыс қарсаңында дәл осы қаріппен қара таныған.…

Өзгеге емес, өзімізге қажет

Президент Н.Назарбаев «Қазақ тілі әліпбиін  латын графикасына көшіру туралы» Жарлыққа қол қойды. Ана тілі мәселелері қанша уақыттан бері кең талқылануда. Талқы кең өріс алуда. Осыған орай: «Проблеманы халықтық талдаудың ерекшелігін, маңызын…

«Асыл тіл, түзу емле қазақта болуға тиісті…»

Латынға көшу – бүгінгі қазақ қоғамының ең өзекті тақырыптарының біріне айналды. Елді, ұлтты рухани жаңғырту мен болашаққа бастаудың аса маңызды тетіктері де осы тіл мәселесімен тікелей байланысты. Сондықтан қазақ тілін ­заман талабына сай…

ҰСТАНЫМЫ – ҰЛТ ПЕН ТІЛ МҮДДЕСІ (эссе)

Жарылқап БЕЙСЕНБАЙҰЛЫ, «Қазақ журналистикасының қайраткері» атағының иегері Белгілі мемлекет және қоғам қайраткері, өзінің біліктілігі мен парасат-пайымы, елдің рухани және мәдени өміріне  қатысты ұлағатты істерімен кеңінен танымал,…

Тарихи маңызды қадам

Алматыдағы Ғылым ордасында Халықаралық «Қазақ тілі» қоғамы мен А.Байтұрсынұлы атындағы Тіл білімі институтының ұйымдастыруымен қазақ тілі әліпбиін кирилл қарпінен латын қарпіне көшіруге байланысты «Рухани жаңғыру және жаңа қазақ ұлттық…

Жұмыла көтерген жүк жеңіл

Таяуда ғана Елбасымыз Н.Назарбаев «Латын жазуына көшу туралы» Жарлыққа қол қойды. Бұл баршамыз үшін зор қуаныш. Бұл қазақ халқы  үшін тарихи оқиға! Тарихи дейтініміз, латын әліпбиіне көшу – рухани тәуелсіздігіміздің кепілі. ­«Достар…

Емле ережесі – сауаттылық кепілі

Сейдін БИЗАҚОВ, филология ғылымының докторы, профессор Ана тілімізді көркейтудің тағы бір маңызды тәсілі біріккен сөздердің емлесін ұштай түсумен байланысты. Өйткені қазақ тілін үйренуде орыстілділерге ыңғайсыздық тудырып отырған осы…

Асқар асқан асулар

Халқымыздың «Әкеден ұл туса игі еді, әке жолын қуса игі еді» деген дана тәмсілі филология ғылымының докторы, профессор Жұбанов Асқар Құдайбергенұлының өміріне де тікелей қатысты. Дарынды ғалым, қазақ филологиясының тұңғыш профессоры Жұбанов…

«Халық адасса көнеден сұрайды…»

Кез келген халықтың тілінде жаңа заманға сай жаңа сөздер пайда болатыны белгілі. Алайда қазіргі уақытта тілімізде бұрыннан бар атаулар қолданылмай, оның орнына ойдан шығарылған сөздер енгізіліп келеді. Кірме сөз қажеттіліктен туып жатса бір…