18-Қазан, 2018

ҚАЛАМГЕРГЕ ҚҰРМЕТ

Жуырда Алматы облысы Қаратал ауданының орталығы – Үштөбе қаласында белгілі қаламгер, қазақ әдебиетіндегі детектив жанрының негізін қалаушы, Ұлы Отан соғысының ардагері Кемел Тоқаев атындағы жаңа бақтың ашылу салтанаты өтті. Аталған шара…

КЕЛЕШЕГІ КЕМЕЛ ШАҺАР

Елбасының тарихи шешімімен Түркістан қаласы облыс орталығы болып жария­ланғалы халықтың көңілі бір серпіліп қалды. Өйткені Түркістан – ұлттық санамыздың жаңғыруы. Түр­кістан – байтақ тарихымыз. Бұл орайда зиялы қауым өкілдері де өздерінің…

Талас ОМАРБЕКОВ: АШТЫҚҚА САЯСИ БАҒА ӘЛДЕҚАШАН БЕРІЛГЕН

«Аштық» тақырыбы аз айтылған жоқ. Бұл мәселе жан-жақты зерттелді де. Алайда осы мәселеге деген посткеңестік елдердің көзқарасының әртүрлі болуы – әлі күнге дейін ойды сан-саққа жүгіртуге негіз болып отыр. Жақында ресейлік www.ia-centr.ru…

Әлемдік кеңістікке жол ашады

Бүгінде елімізде латын әліпбиіне көшуге даярлық жұмыстары қарқынды жүргізілуде. Елбасының бастамасымен жүзеге асырылып жатқан кешенді шаралар кезең-кезеңімен орындалуда. Жаңа әліпби дегеніміз – тілімізге жаңаша серпін беру деген сөз.…

Байыптылық керек

Әліпбиді ауыстырудың мәні зор. Жазу – тек әріптер жиынтығы емес. Ғылым тілінде, жазу әліпби, таңба, ереже-емлелерден құралмақ. Әліпби – тілдің дыбыс құрамы, таңба – дыбыстың қауызы, ал емле-ереже – әліпбимен таңбаның ұлттық дәнекері.…

Латын әліпбиінің тарихы терең

Латын әліпбиі б.з.б. VII ғасырда Римде грек және этрус әліпбиінің тармағы ретінде пайда болып, б.з. I ғасырда қалыптасқан. Орта ғасырда латын әліпбиі Еуропаға тарады. Африка, Америка және Азия халықтары пайдаланды. Қазіргі латын әліпбиінде…

ЖАҢА ӘЛІПБИ ТІЛ БОДАНДЫҒЫН ЖАЛҒАСТЫРА БЕРЕ МЕ?

Бексұлтан НҰРЖЕКЕ-ҰЛЫ, ҚР Мемлекеттік сыйлығының иегері Оның басты себебі – жазуымызға «и» (ұзын й) әрібін енгізу. Бұл әріп – қазақ тіліне жат, тілімізде тек «й» (шолақ й) ғана бар. Әріпті өзерту белгілі кезеңдегі тарихты, ғылымды,…

Терминология – тілдің маңызды саласы

Термин мәселесі – күн тәртібінде тұрған, өзектілігін жоймайтын тақырыптардың бірі. Әсіресе олардың бірізділігі, шет тілінен аударылуы сияқты мәселелер әлі күнге дейін шешімін тапқан жоқ. Елімізде тіл мамандарының, ғалымдарымыздың…

Орфографияның орны бөлек

Сейдін БИЗАҚОВ, филология ғылымының докторы, профессор Қазақ тілінің келелі мәселесінің ішінде орфография, демек, сөзді дұрыс қолданып, дұрыс жазу ережелерінің жинағы бәрінен де маңыздырақ. Қай тілде болса да емле түзелмей, іс өрге…

Көзіңді қорғай біл

Ақбота МҰСАБЕКҚЫЗЫ «Ана тілі» Алматылық Дэвид бес ­жаста. Ол туғаннан көз ауруына шалдығып, жанары үшін жанталасып күресіп келеді. Жеті айлығында 1,5 кг болып туылған баланың ретинопатия бойынша ем алуы қажеттігі туа сала анықталған. «Оның…

ЖЫР САУЛАҒАН ЖӘДІГЕР

Бұдан тура 110 жыл бұрын Мұрат Мөңкеұлының шығармалары татар елінде жарыққа шықты Қазақ поэзиясының алыбы, әйгілі жыр жүйрігі Мұрат Мөңкеұлының шығармалары алғаш рет 1908 жылы Қазан қаласында ағайынды Кәрімовтердің баспаханасында басылды.…

Мерей тасытатын мүмкіндіктер

Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев ұсынған «Президенттің Бес әлеуметтік бастамасы» республика көлемінде атқарылып, «7-20-25» бағдарламасымен үйлер салынса, студенттерге қажетті жатақханаларды молынан тұрғызу жоспарлануда. Сонымен қатар шағын және…

Көгілдір отын игілігі

Талдықорғанда тұрғындарды табиғи газбен қамту мәселесі кезең-кезеңімен жүзеге асырылып келеді. Алайда жұрт газ желісі есігінің алдына жетсе де, оны үйге енгізуге еш асығар емес дейді. Нақтырақ айтсақ, өткен жылдың сәуір айына дейін «Алматы…

БАЛА ДЕНСАУЛЫҒЫ – БАСТЫ НАЗАРДА

Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің деректеріне жүгінсек, соңғы бес жылда елімізде мүгедектер саны 7,5%-ға артқан. Оның ішінде кез келген жерде болатын жарақаттар – 10,3%. Сондай-ақ балалар мүгедектігі маңызды проблемалардың…

Мамандар тәжірибе бөлісті

Алматыда Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының Еуропалық өңірлік кеңсесінің қолдауымен ТМД мемлекеттері (Еуразиялық аймақ) балалар онкологиясы саласы сарапшыларының басқосуы өтті.  14 ел сарапшыларының басын қосқан алқалы басқосудың басты…

Ғафудан қалған сөз еді

Мен қазақтың қанатты ақыны Ғафу Қайырбековтің өмірдегі, өлеңдегі інісі ретінде де, бір өзеннің суын ішіп, бір топырақты басқан туысы тұрғысынан да көп араласып, көп сырласқанымды ел біледі. Сексенінші жылдар ішінде Ғафе­кең­мен «Жұлдыз»…

ҮШҚОҢЫРҒА ТУ ТІККЕН БЕКБОЛАТ ӘШЕКЕЕВ ЖАЙЛЫ НЕ БІЛЕМІЗ?

Халық қиналғанда қаһарманын табады. Табанының бүрі, жүрегінің түгі бар рухы берік, ел намысын қорғай білген жан ғана ту ұстап, жанын шүберекке түйіп, қол бастайды. Бекболат Әшекеев жайлы маған алғаш жан-жақты айтып таныстырған белгілі…

Ермерей ОТАРБАЕВ: РАХЫМЖАННЫҢ ҰЛЫ БОЛУ – МАҢДАЙҒА БІТКЕН БАҚЫТ…

19 қазан – қазақтың қайсар қаламгері, көрнекті жазушы, драматург Рахымжан Отарбаевтың туған күні. Орта толтырып жанымызда жүрсе күні ертең 62 жасқа толар еді. Қалың оқырманы қапыда көз жазып қалғанына да жылға жақындап қалыпты. Өзінің…

Мәңгүрттік – қасірет

Бағдагүл Балаубаева «Ана тілі» «Тандыры кепкен өзектер мен тақыр жыралардан қу құлқынға талғау табу үшін зор шыдам керек. Біресе ін қазғыш мақұлықтың шиыр-шимай шалағай ізін кесіп, біресе саршұнақтың інін апыл-ғұпыл қазып, енді бірде…

«Ұлтшылдан» неге жеріндік?

«Ұлтшылмын» деген сөзді ауызға ала қалсаң көк есекке теріс мінгізетін не ат тонын ала қашатындардың қарасы көп. Тіпті «ұлтжандымын» дегенің жөн деп түзету енгізіп, қалыптасып қалған қасаң түсінікті сенің санаңа да сіңіргісі келетіндер…