«Қазақ тілін үйренеміз! Изучаем казахский язык!»

Многие из нас проводят довольно много времени сидя за компьютером. Кто-то работает, кто-то играет, кто-то печатает, и т.д.  Из каких деталей  состоит компьютер?  В сегодняшнем выпуске нашей рубрики «Қазақ тілін үйренеміз! Изучаем казахский язык!»  мы хотим ознакомить вас новыми словами, которые пригодятся вам в повседневной жизни. 

Қысқаша сөздік – краткий словарь:

Тінтуір (тышқан тетігі) – мышка.
Желі – сеть.
Әлеуметтік желі – социальная сеть.
Ғаламтор, интернет – интернет.
Перне – клавиша.
Пернетақта – клавиатура.
Принтер – принтер.
Әзірлеуші – разработчик.
Пайдаланушы – пользователь.
Хабарлама – сообщение.
Таңба – символ.
Тізім – список.
Мәтін – текст.
Кесте – таблица.
Сілтеме – ссылка.
Электронды пошта – электронная почта.
Тасымал – перенос.
Бағдарлама – программа.
Жүктеу – загрузить.
Жүктеу бағдарламасы – программа загрузки.
Бағдарламаны жаңарту – обновить программу.
Жаңа нұсқа – новая версия.
Ескі нұсқа – старая версия.
Іздеу – поиск.
Деректерді іздеу – поиск данных.
Файлдарды іздеу – поиск файлов.
Жіберу – отправить.
Тексеру – проверить.
Қою – вставить.
Кестені қою – вставить таблицу.
Сақтау – сохранить.
Ашу – открыть.
Жабу – закрыть.
Табу – найти.
Көшіру – копировать.
Жою – удалить.
Басу – нажимать, нажать.
Басып шығару – печатать.
Жүктеу – загрузить.
Файлдың атын өзгерту – переименовать файл.
Қайта жіберу – переслать.
Белгілеп алу – выделить.
Ауыстыру – заменить.
Жоғалту – потерять.
Бөлу – разделить.
Пікір – комментарий.

Примеры по данной теме:

IN

Разгадайте загадку:

Монитор жанында бір қорап,
Тұр өне бойын тоқ орап.
Ең негізгі микросхема,
Аталған ол…(Жүйелік қорап)

Төртбұрышты әйнек,
Тұнып тұрған әлек.(Монитор)

Қанша тетік тізілген,
Саусағыңды сезінген.
Барлық сенің ойыңды
Компьютерге енгізген. (Пернетақта)

Кемірушіге ұқсайды бейнесі,
Түсі оның сұр, құйрығы ұзын.
Ойланып, білгіш болсаң жауап берші,
Қалай деп аталады аты оның? (Тышқан тетігі)

Запомните:
Коммуналдық қызмет түрлері – виды коммунальных услуг:
Байланыс қызметі – услуга связи.
Электрмен жабдықтау – электроснабжение.
Суық сумен жабдықтау – холодное водоснабжение.
Ыстық сумен жабдықтау – горячее водоснабжение.
Қоқыс шығару – вывоз мусора.
Жылыту жүйесі – система отопление.

Примеры: 

Коммуналдық қызмет ақысын төледім – Оплатил коммунальные услуги.
Пәтерақы базасы қымбаттады – Подорожала квартплата.
Байланыс қызметі үшін әр айдың 25-іне дейін төлеп тұрамын – Каждый месяц до 25 числа оплачиваю услуги связи.
Жылыту жүйесінің түбіртегін алып келді – Принесли квитанцию за систему отопления.
Осы айдың соңына дейін төлеу керек – Надо заплатить до конца месяца.
Жалақыны кешіктіріп жатыр, айдың соңына дейін төлей алмаймын – Зарплату задерживают, я не смогу оплатить до конца месяца.
Ақшамның бәрін жұмсап қойдым, енді қоқыс шығару коммуналдық қызметіне ақша төлей алмаймын – Я истратила все свои деньги, теперь не смогу оплатить за вынос мусора.

История казахов, как и других народов, богата и культурными ценностями, к числу которых относятся национальные игры. Ярким подтверждением этого является сам казахский язык, в котором встречается множество словосочетаний, образованных от слова «ойын» – игра. Например:

«доп ойнау» – играть в мяч;
«тоғызқұмалақ ойнау» – сложная игра, требующая умения хорошо считать и логически просчитывать ходы далеко вперед;
«ақсүйек ойнау» – игра, где необходимо искать белую кость;
«отпен ойнама» – не играй с огнем.
О мастерах верховой езды говорят «ат құлағында ойнайды» – играет на ушах лошади, и т.д.

 

Продолжение рубрики «Қазақ тілін үйренеміз! Изучаем казахский язык!» будет в следующем номере газеты. Ждем отзывов и предложений по электронной почте: anatili_gazeti@mail.ru, а также по телефонам: 394-42-46, 394-41-30, 394-37-75.
Рубрику ведут: Дәуіржан Төлебаев, Динара Масакова

Оқи отырыңыз... Авторлық мақалалар

Пікір қалдыру

Сіздің E-mail-ңыз жарияланбайды.