• Мәдениет
  • 05 Мамыр, 2009

Қайдағы-жайдағы (әңгіме)

Қазақтың белгілі жазушы-драматургі, Махамбет атындағы сыйлықтың лауреаты Рахымжан Отарбаев өзіне тән стилі қалыптасқан қаламгер. Қай шығармасының да тілдік бояуы мол, шебер өріліп, философиялық астары оқырманын ойға жетелейді. Прозалық кітаптары бірнеше шетел тілдеріне аударылып, пьесалары қазақ, қырғыз сахналарында қойылуда.  Жақында жазушының «Посиделки» деген әңгімесі «Литературная газетаның» 11 санында жарияланып, автор шығармашылығы жайында Мәскеудің «Голос России» радиосы арнайы хабар берді. Әңгімені аударған көрнекті орыс жазушысы Георгий Пряхин. Қазақ баспасөзінде жарияланбаған осы әңгімені оқырмандар назарына ұсынып отырмыз. Осы кемпір түбі алжып өлетін шығар. Баяғы бір қора қойды ысқырығымен қайырып, кімсің, Санақбаймын боп жүргенде... Тоңқаңдап жүріп томырғаны май еді. Қабақ шытып, қас ойнатса бітті, тұқайы сыртылдаған сиырдың жорғасы құсап бүлкіп қағатын. Енді кеп шүйкедей боп дауды тамыздық етуін. Қызыл тілі таңдайын күйдіріп олай-бұлай көсеуін. – Мен болсам белімнен шойырылып кәріп боп қалдым. Сегізкөзімді сипатайын деп ауданға бәлгерге кетіп барам. Жолкіреңе деп зейнетақыңды уысыма тұтасымен құймайсың, деуін. Қап, бәлем!.. – Дүкен жағалап кеткелі тұрсың. Иә, карта ойнап ұтыласың. Бар, ойбай, сыбағаңнан қағыларсың, дей ме, әй?! Осы сөзді кешегі сауырынан түспей оқыранып тұрған шақта айтса нетті. Мына түс әлетінде поштаға бас сұққан. Зейнетақысы келіпті. Ол қайбір жарытымды нәрсе. Ай сайын алақанына сауысқанның саңғырығындай ғып бірдеңе тамызады. Жатар-тұрарың осы деп. Келе: – Мә, әлгі жамандарға кәмпит апар, – деп кемпіріне тұтас мың теңгелікті ұстатқан. Немерелерін айтқаны. Аяғын аттап басқан сайын бажылдап жүрген неме жалғыз жетім қағазды көргенде тіпті өршіп кетті. Осының ауыратынының өзі өтірік. Қарашы, қаздаң-қаздаң етіп мұны желімен қағып жанынан әрі-бері өтуін. – Кетем, келін-баламның қолында тұрам. Қал солай, Ерлепес мен корей шалды, қарауыл орыс қатынды қара тұтып, деп сілтейді-ай. Үкіметтің үйіне қамалып оңарсың. Дәрет алам деп таскелінің үстінде үкі құсап шошайып отырғанын көрсе бір, шіркін! Дүкен жағалап дейд. Е, несі бар. Айына бірер мәрте Антонинаның күркесіне бас бағып бата тілемес көкмойнақтың бір-екеуін босататындары рас. Қызды-қыздымен алдарына алақағазды да жайып жібереді. Басқа не ермек қалды дейсің, осы ауылда? – Кешегі кезде... – Келістіргенің шамалы. Алдыңдағы ызғындай малды өңшең шпанаға айдап беріп қарадың да отырдың. Жауап қатуға шамасын келтірмегені. Есікті сарт жапты. Айтам ғой, ауырғаны өтірік деп. Немелерін сағынғандағы әдеті. Сегізкөзден шойырылса ішіне адам сыйып кететін шатыраш қытай сөмкені құрым құрлы көрмей жөнеле ме? Ауданға қатынайтын автобусқа асыққан түрін. Қап, тым құрығанда төрт өрме қамшымен сипай бір тартып жібермегенін қарашы... Кешегі кезде... Еліміздің егемендік алуына да қыруар жәрдемі тиген Санақбай емес пе бұл. Құрдастары әзіл ғып айтса да негізсіз емес. Болған оқиға... Тура елу бес жасты ерттеп мініп тұрған шағы-тын. Жілік майы толысқан, қияқ мұрт, қыр мұрын, қарағайдың берішіндей Санақбайдың алдын... Кесіп өтсе кеңшар директоры ғана. Қозы қарын, қортықтау, жымысқы неме ұрлығын жасырам деп ақыры елден безді. Әкесін қаңғыртып жұртқа тастап кетіп еді, әй, түбі оңбас. Ерте көктемнің кезі. Мая-мая шөп таусылып, қой біткен ескі қораны кеміріп, үңгіп шыдатпай барады. Енесі жарытпаған соң төлде береке бола ма? Шығын күн санап үдеп тұр. Екі апта бұрын, жем жіберемін, сақманшы бөлем, қарқ қылам, деп кеткен қозы қарын, қортықтау немеден үшті-күйлі хабар жоқ. Баласына қатын әперіп, кернейлетіп-сырнайлатып жатыр деп естиді. Ал, шауып ал! Ашумен атқа мінген. Қолтығынан жел гулеп шауып түс әлетінде кеңшар орталығына жеткен. Салып-ұрып кеңсеге беттеген. Жолдағы дүкеннің жанында үш-төрт құрдасы қауқылдаса қалыпты. Құшақтарын жая ұмтылысты. Тісінің қатары бұзылған бірі тіпті бетін сілекейлеп те жіберді. Қайтіп жібімесін. Жардай атанды жығатын жазғытұрғы желкем күн бойын жайлап алған екен. Ат үстінен әупірімнің күшімен түсті. Қысыр әңгімені қыр асырып тұрған құрдастарына да керегі сол. Ауыз жылытайық, десті. Күнде қолымызға түсіп жатқан жоқсың, десті. Ет жемегенмен сорпа ішкендей болайық, десті. Өңшең қу мүйіз шыдас бермес. Әрқайсына атап тұрып екі жартыдан алған. Жарылғанша ішіңдер, өлгенше ұмытпаңдар деп... – Ал, кеттім, – деп үзеңгіге аяқ іліктіргенін біледі. Арғысы бұлдыр-бұлдыр бір елес. Бір есін жиса, әлгі қозы қарын, қортықтау неменің кабинетінде тұр. Өзі креслоның үстінде қалқиып көрінеді. Аман-саулық жоқ. Бұл болса айылын жияр емес. Теңселе басып, ықылық атады. Көз алдын кептеген мұнар бірде қоюланып, бірде ашылады. Кеңшар директорының жымысқы жүзі кейде анық көрініп, кейде тұңғиыққа сіңіп жоғалады. – Әй! – деді бұл сол тұрған қалпы екпіндеп. – Атаңа нәлет, балаңның күйегі түсті екен деп малды қырамыз ба? Бір уыс шөп жоқ. Қыстай жем көрмедік. Тумай туа шөгіп жатыр. Ертең төл қайда, дерсіңдер. Пішт, мә, дерім сонда. Қолын шығарып, бас бармағының өсіңкіреп кеткен тырнағына бір түкіріп қойды. – Пішт, мә! Неге үндемейсің? Ә, солай ма? Шыбынның өзі шөлдеген шілдеде... Өгіз өкірген аязда... Біз пақыр жүреміз. Алдымен мал аман ба, дейсіңдер... Жан аман ба, деп көрдіңдер ме, осы?! Қақсайтындарың қайта құру... Құрып неге кетпейсіңдер! – деп сөзінің соңын саясиландырып барып әзер тоқтаған. – Ағай, директор әзір келе қойған жоқ. Құда аттандырып жатыр. Ертең болады. Жалт қарапты. Есіктің көзінде еліктің лағындай боп бұған үрке қарап хатшы қыз тұр. Көз алдын кептеген мұнар сейіліп сала берді. Қараса, кресло қаңырап бос жатыр. Бос креслоның көк желкесінен асылып Горбачев тұр. Жансыз сурет демесең бұған тесірейе қалыпты. Көз айырса екен-ау. Оң жақ шекесіндегі қызыл қалы тіпті қарақошқылданып барады. – Әй, Санақбай-ай, сен де сондай ма едің?, – дейтіндей. Ыза мен ұят қысып, атына міне қамшы басты. Әлгі еліктің лағындай патшағар естігенін елге жайыпты. Былайғы жұрт бауырын тырнап күлді. Аңыз ғып әкетісті. Қылаяғы Санақбайдан да сөгіс естіп тынған Горбачев “қой, болмас, болмас” десе керек. Алаң-құлаң етіп отырғанда жайлауың – анау, қыстауың – мынау, бар енді, егемен бол, деген. Осында Санақбайдың да үлесі жоқ деп кім айта алар?! Былтыр көрші ауылдағы немере інісінің қызына құда келіп, табақтас болғаны бар. Артынып-тартынып жеткен құданың алдында бұл қызды-қыздымен “Мен сонау Петерборға қой айдайтын жылы” – деп салыпты. Сөйтіп дастархан басындағы жас-кәріні бірдей таң-тамаша еткен. Тек әлгі немере інісі түскір ұялып, жауырынын бүлкілдетіп ”Көке, оның бергі жағында да қалалар бар ғой” – дейд. – Ой, Сәке сіздің даңқыңызға қанықпыз,– десіп құдалар жағы мұның ыңғайына жығыла-жығыла кетсін. Не десеңіз де, қой үстіне бозторғай жұмыртқалаған кешегі заман мұның көзінен бір-бір ұшты. Петербордың төбесін көрмесе де қызды-қыздымен қой айдаттырып отырған жүз грамның буы емес, сол өткен дәуренге деген сағыныш екен-ау. Жекешелендіру келді де әлгі жымысқы неме ортақ қазанның қаймағын қалқып ішіп қашып ол кетті. Пайызға алдым, деп маңыратып айдап бас мамандар жөнелді. Жиырма-отыз тұяқ пен ақ таяққа сүйеніп, ой, дөйт, – деп бұл қалған. Сегізкөзін сүйретіп жүріп кемпірінің кіржіңдейтіні содан... Өз ойымен өзі тартысып жүріп аңдамапты, ауылдағы жалғыз дүкеннің де алдына келген екен. Дүкенмен іргелес қарауыл күркесінен жылт етіп Антонинаның басы көрінді. Артынша тот басқан мылтығына сүйеніп шикі сары кемпірдің өзі шықты. – Санақ, ішке кір. Корей шал қазір келеді. – Келсін. Ерлепес қайда? – Пошта жақта. Жетер. Енді тізе сындыра бергенде аулақтау өскен қос теректің көлеңкесінен корей шал да шықты. Қолында қара сөмке. Әдетінше бір мойындап сығалай қарайды. Иегі қалтылдап күбірлейді. Бір уыс бетін көміп кеткен ұсақ-ұсақ әжімдер құрт құсап жыбырлап қашып байыз таппайды. Соңынан бір қара қаншық салақтап еріп келеді. – Әй, сөмкеңдегі не? – Күшік. Үйге апарып тастайын. Аш жатыр. – Не жапағам? – Құрғырдың әкесін танитын ем. Обал. Мынау жарытпайды екен. Күшіктер қыңсылап, сөмкені тырмалайды. – Әкесі көрші ауылдағы сары төбет қой, – деп Антонина қара қаншыққа саусағын безеді. – Біліп ем. Жыл сайын істейтіні осы. Аузыңды аштырып... Осыдан көзіме көрінсін. Бір-ақ атайын. Қара қаншық бұларға айыпты көзбен мөлиіп қарайды. Пошта жақтан бір қырындай басып Ерлепес те жетті. Төрт көз түгенделді. Алғашқы шөлмек ашылды. Өзі алған араққа иелік еткен Ерлепес: – Бәрібір пәршиби дүние. Енді біз құрастырып жарытпаспыз, – деп лақылдатып тең бөліп құйды. Осыным қалай, дегендей қалған үшеуді қысыңқы көзімен әжептәуір тінткіледі. Қоңқақ мұрны қолпаш дәметіп одан әрмен көтеріліп басылды. – Солай! Сұлудың көз жасындай мөлтілдеп тұрған араққа қатар қол созысты. Ішке түскен ыстық бу кәрі буынды қуалап бара жатты. – Айына бір бас қосып, өз көңілімізді өзіміз көтермесек несіне жер басып жүрміз? – Солай! – Зейнетақы өспепті. – Былтыр алты жүз теңге қосты ғой. – Өй, – деп Санақбай қолын қалпағынан асыра сілтеді. – Қоспай кетсін! – Рас. Кеңшардың көшін қара нардай сүйреген біздей озаттың алатыны тиын-тебен. Ал, күймей көр! – Озат атанамын деп бір жамбасты беріп шықтың, – деп Антонина іліп-қақты. Санақбайдың жүзіне күлкі қонып, ұшты. Корей шалдың аузы күбірлеп, қолы жыбырлап басылды. Айтса айтқандай. Қара жер бусанып, мейірімін төккен жыл еді. Шағыр мен жусан аттың үзеңгісіне оратылып, омырауын қағып жүргізер емес. Шөп шапқан, тай-тай ғып үйген тракторшылар ала шаңның астында. Бригадир Ерлепестің ту-у десе, түкірігі сол күзде жерге бір түсіп, бірде түспей шөп басына ілініп тұрды. Содан Октябрь мейрамында қара үзіп, шаппай бер бәйге алсын. Бригадасына уыстап шашып ақша үлестірсін. Көзі майланып, есірік мең – деген тракторшылар жайына тұра ма? Кеңшар кеңсесінің алдында мұны ортаға алып әлпештеп көкке атсын. Қағып алып, төбелерінен асырып тағы лақтырады. – Ерім-ай!, – дейд. – Атыңа затың сай Ерлепесім-ай! – дейд. – Сен жүрген жерге шөп шығады ғой, – дейд. Аяқ-қолы шашылып, тағы да тағы деп бұл шалқалай түседі. Осы кезде: – Тез! Директор жинап жатыр, – деген шаңқылдаған әйел даусы естілген. Бәрі кеңсеге лап қойыпты. Әуелетіп атып жіберген мұны қайтадан қағып алайық, аяғымен жер бастырайық, деген жан болса ше? Бұрқ етіп тақырға өзі түсті. Өкіре құлады. Жамбас сүйегі морт кеткен. Содан бері бір қырындай басады. Содан бері қарауында істегендермен амандаспайды. Дүкенге Санақбай бас сұғып оралды. – Бұрынғыдай кезек жоқ. Дүние көздің жауын алады, – деп бір қойды. – Әттең... – Давай, осы тостыны Антонина үшін алайық, – деген ұсыныс корей шалдан түсті. – Алайық. – Әйел нәсілінен бізге жалғыз серік осы. Астрахан облысынан бұл отбасының көшіп келгеніне де ширек ғасыр асты. Күйеуі ұзын сары Петро пешші еді. Ол салған пешке тіпті тамыздық керегі жоқ, көмір өзі тұтанады – десетін қатын-қалаш. Рас шығар. Тек аздаған қулығы бар. Ал, деп іске кіріскенде қолына тастан бұрын қылқитып бір шөлмек ұстатасың. Әйтпесе, мұржаң түтін сормайды. Сорса шығармайды. Қақалып-шашалып жатқаның. Жатпай-тұрмай балық аулайтын. Қызылқанат пен табанның желбезегінен тізіп, майын тамызатын да қоятын. Сол судың құрты ақыры ажалына жолықты ғой. Шәуіш қатқан шақта қайығы аударылып, Шора өзені жұтып тынды. Басына шырақ жағып, жылап отырған Антонинаға: – Петро – умер. Это – плохо. Но не беспокойся, дорогая... Это подарок от нас, – деп көрші-қолаңның атынан аз орысшасымен көңіл айтып, Ерлепес конвертпен ақша ұсынған. Сонда өзге түгел Антонинаның өзі біреу қытықтап жатқандай сықылығын баса алмай қойған. Өзі алдымен дүкен ұстады. Артынан қарауылға өтті. Қолында тот басқан сүйір мылтық. 1937 жылы Пензада құйылған. 1986 жылы желтоқсан айында таңдайына оқ салдым, дейтін. Содан бері атылмапты... – Қанішкенге жүретін автобусқа кемпірің өрмелеп мініп жатқан. Бір қырындай басып Ерлепестің де көрмейтіні жердің астында. – Бәлгерге кетті. Сегізкөзімді сипатамын деп. – Біздің жасымызда домбыра мен әйелді күйге келтіру оңай іс емес. – Ой, бұ заманда заңгер мен бәлгерге сенім қашқан. Екеуі де алдымен тамырыңды басып көреді. Бас шайқайды. Иманыңды ұшырады, – деп корей шалдың тілі шықты. Бір уыс бетін көміп кеткен ұсақ-ұсақ әжімдер құрт құсап жыбырлап қашып байыз таппайды. – Айтпақшы, өткен жұмада ауданға барғам. Опырып жейтін Орбайды көрдім. Ауыздарына аңдаусызда ащы түсіп кеткендей жанындағы үшеуі бірдей тыжырынды. –Үстінде өзім тіккен ақ кенеп бешпет. Ақ кепкі. Иығынан бастап етегіне дейін жарқ-жұрқ етеді. Қаптаған орден-медаль. Ал, керек болса! – Оңбаған ит! – деді алдымен Санақбай. – Ұятсыз доңыз! – деді Ерлепес іле-шала. – Осыдан көзіме көрінсін. Бір-ақ атайын, – деді Антонина тот басқан мылтығын әрлі-берлі қозғап. Опырып жейтін Орбай бұрынғы пермі бастық. Жекешелендірудің алақызба тұсында асап қалғанның бірі. Аузынан ақ май ақтарылып жүріп ақыры аудан орталығына көшкен. – Осы ауылға жалғыз құрым киізбен келіп еді, пепілдетіп керуен түзеп көшкенін қарашы, – деп әйелдер жағы қыт-қыттаған. Оны да қойшы, әлгі саудыраған орден-медалді айтсаңшы! Ел егемендікке жеткен елең-алаң тұста қысқа жіп байлауға келсе де күрмеуге келмей... “Ой, пірім”, деген шақта “Несін айтасың, әлгі Орбайдың кенже ұлы бизнесмен екен. Екі қап ұн беріп Ленин орденін сатып алыпты. Елу кило қантқа Еңбек Қызыл Ту, палас төсенішке “Құрмет белгісін” сұрапты. Медаль берсең он қадақ кір сабын ұстатады” – десіп ел-жұрт елеурескен. Сауда қызды. Сақал сипағанша небір озаттың өңірін әшекейлеп тұрған атақ-абырой сылдыр қағып со баланың қоржынына түсті. – Әлгі сиыршы Сайлаудың борпаяқ әйелін білесің ғой. – Ал... – Соның да бала көп тапқаныңның байғазысы деп Үкімет берген “Алтын қатын” деген медалін жымқырып кеткен. – Тұзақ үзген алаяқ! – Оны айтасың, Орбай сол орден-медалді жарқылдатып тағып Астанаға барыпты. Үй сұрапты. Ондағылар: – Ореке, сіздей қадірлі қарияға пәтер бергеніміз жараспас. Қонақтаған тауық құсап бірінің үстіне бірі мінгескен үйде қалай тұрасыз. Үш қабатты коттедж соғып сыйлайық, – деп дереу іске кірісіпті. Корей шал иегі қалтылдап, әдетінше жанындағыларға бір мойындап сығалай қарайды. – Оңбаған ит! – деді алдымен Санақбай. – Ұятсыз доңыз! – деді Ерлепес сазарып. – Осыдан көзіме көрінсін. Бір-ақ атайын, – деді Антонина тот басқан мылтығын әрлі-берлі қозғап. – Онсыз да қасқыр соғатын жағымда отыр екенсің. Күйдірме бізді. Тоқтат! – деп Ерлепес ежірейіп барып ес жиды. – Қой, алдымызға, одан да бір шөлмекті! Бір уыс бетін көміп кеткен ұсақ-ұсақ әжімдер құрт құсап жыбырлап қашып, өз қалтасын өзі тінткен. Ышқырын қопарып жатып төрт бүктелген екі жүз теңгені әрең тапты. Үшінші шөлмектің басы бұзылған соң арқа-жарқа күйге енді. Дүние жайланып, жадырады... – Соңғы кезде кемпірім түсіме жиі енеді. Бойын арақ билеген корей шал тыңнан сөз бастады. – Жұмаққа кіреді. Саспа!.. – Рас па?.. Тігінші шалдың мұнда қалай тап болып, тұрақтап қалғанын ешкім тап басып айта алмайды. Сөзі шоттың тасындай санаулы. Камчаткада туып өстім. Түбім Кореядан, дейтін. Дөңгеленіп піскен майлы тоғаштай домаланған кемпірі бар-ды. Ауылда бақша ұстаған жалғыз өзі. Қауын, қарбызды көргендегі қозы-лақтай ғып тізіп, тоқал тамның көлеңкесінде тиын сауып отыратын, жарықтық. Осы Антонина баяғыда көйлек тіктіргелі сол тоқал тамға беттепті. Етжеңді, шикі сары келіншектің бұлғақтап тұрған кезі. Бояуы жұқа, аспан түстес көгілдір көзі күлім қағып, найқала баспай ма? Ішіне құпия бүгіп, наздана қарамай ма? Сонда осы антұрған көйлектің өлшемін аламын, деп бесті биенің сауырындай былқылдап тұрған бөксесін сипалай беріпті. Сипалап жатып: – Осы келіншекті-ай, тым болмаса түсімізде оңаша көрсек, бұ дүниядан армансыз өлер едік, – депті. Домаланған Дусясы түскір қайдан шыдасын, шар ете қалыпты. Шатақ бастапты. Матаны жұлып алып терезеден атыпты. Байын жұлып алып есіктен атыпты. Әйтеуір өле-өлгенше осы әйелмен алакөз боп өтті. Сол қызғанышты қызылды-жасылды дүние бұл күнде бұлардың көзінде ғана қалды. Өзі жоқ. Бұлдыр-бұлдыр бір елес. Не біржола қашып кетпейді, не қусаң жеткізбейді. Зырылдаған қара машенкесін құшақтап корей шал, тот басқан мылтығына сүйеніп Антонина қалды. Не дерсің бұған?.. – Корея дамып кеткен. Керемет! – деді ақыры жанарында беймәлім жылтыл оянып. – Телевизордан көрдім. Көшетін шығармын. – Россияның жағдайы жақсы, – деді Антонина нарттай қызарып. – Қызым шақырса мен де қозғалам. – Астана күшті! – деді Ерлепес те қарап қалмайын деп. – Астана сұмдық! – деді Санақбай өзге сөз таба алмай. Тот басқан мылтығына сүйеніп, орнынан әупірімнің күшімен тұрып кеткен Антонина дүкенге беттеген. – Ғазиза ұрсып жатыр. Айналаны жау шапқандай еттіңдер, деп оралды. Құр қол қайтпапты. – Саудасын қыздырып тұрмыз. Одан артық не керек? Ерлепес ренжіп, бір қырындай отырды. – Сұлтанмахмұт деген жас ақын шығыпты. Сол “Қараңғы қазақ көгіне, өрмелеп шығып күн болам”, – деп жазыпты, – десін Санақбай қопаң қағып. – Жақында оқыдым. – Күн болатындар көбейіп кетті. Қорқам, – деп Ерлепес әлі өкпесін баса алмай бір қырындаудан жазбады. – Давай, ән айтайық,– деді Антонина алыстан бір сиқырлы әуен естігендей басын екі иыққа кезек тербеп. Басқа былқыл қағып мықын мен бөксе қосылды. – Шырқайықшы, – деді корей шал қолын ербеңдетіп дирежердың кейпіне еніп. – Баста! Бәріміз мінгесіп айтамыз. Ерлепес үш ұмтылып зорға құйрық көтерді. Екі көзін тарс жұмып алған Санақбай: Ақ тауыққа жем салмайсың, Аштан өлсін дейсің бе? – деп лекітіп келіп даусын енді созам дегенде: – Өй, қой! Қайдағыны қоқытпай. Ақ тауығың арам қатқан, – деп Ерлепес кесіп тастады.– Әнұран қайда? Соны айтамыз. Баста! – Алтын күн аспаны... Қапелімде төрт дауыс төрт жаққа шығандап барып “Қазақ-станым” деген тұста ғана бас қосып өтеді. Қайырмаға екінші мәрте оралғанда Антонина күшейіп, жігері тасып тот басқан мылтығының дүмін жерге солқ еткізіп ұрсын. Сол сол-ақ екен, сонау желтоқсан айында салынған жалғыз оқ шаңқ беріп атылды. Өзі де зарығып тұрса керек. Бүкіл ауыл шаңынан дүр сілкінді. Бота-тайлақ бас жібін үзіп қашып шығандап кетті. – Россия, спаси! – деп Антонина қос қолын жайып аңырай жығылды. – Made in Korea! – деп сымдай жіңішке даусымен бажылдап жіберген тігінші шал қурайдай боп сол құшаққа құлады. Кімнен араша тілерін білмеген Санақбай мен Ерлепес дүкен айнала жортақтап қашып, жорғалап бұқты. P. S. Бір уыс жемге таласқан торғайлар да ұшып-қонып, “алтын күннің” астында шырылдап жатты. 2008 ж.

2875 рет

көрсетілді

44

пікір

Біздің Telegram каналына жазылыңыз

алдымен сізді қызықтыратын барлық жаңалықтарды біліңіз

ПІКІР ҚАЛДЫРУ

Сіздің электронды пошта жарияланбайды. Қатарды міндетті түрде толтырыңыз *

ttaexkncb

12 Наурыз, 2021

DTLl1n <a href="http://gfdazpvfmufk.com/">gfdazpvfmufk</a>, [url=http://gzvgmtiolimh.com/]gzvgmtiolimh[/url], [link=http://zylntztnksoz.com/]zylntztnksoz[/link], http://panzsrgtftgt.com/

Tyrone

03 Сәуір, 2021

Go travelling https://nuxx.net/?s=https://www.hab.cl/buy-aciphex-baikal-pharmacycom-rtlx buy aciphex baikal pharmacycom Victory over Fareham last weekend brought Team Bath Buccaneers within sight of the top of the NOW: Pensions Conference West, and they could go top if they beat Indian Gymkhana this Saturday. But leaders Cardiff will be aiming to retain their unbeaten record when they go to Fareham.

Haywood

03 Сәуір, 2021

Could you please repeat that? https://immersiverehab.com/?s=https://www.hab.cl/buy-aciphex-baikal-pharmacycom-rtlx buy aciphex baikal pharmacy com The Dow Jones industrial average was down 61.33points, or 0.40 percent, at 15,273.26. The Standard & Poor's 500Index was down 4.65 points, or 0.27 percent, at 1,692.77.The Nasdaq Composite Index was down 7.16 points, or 0.19percent, at 3,761.10.

Guadalupe

03 Сәуір, 2021

Best Site good looking https://vinitalyinternational.com/?s=https://www.hab.cl/buy-aciphex-baikal-pharmacycom-rtlx buy aciphex baikal pharmacy com &#8220;This Arizona landmark attraction draws millions of visitors every year and I just refuse to let wrong-headed federal policy deprive tourists worldwide the opportunity to see this magnificent landscape,&#8221; said Arizona Governor Jan Brewer.

Valentine

03 Сәуір, 2021

The United States http://cabezasdecera.com.mx/language/en/?s=https://www.hab.cl/buy-aciphex-baikal-pharmacycom-rtlx buy aciphex baikal-pharmacy com Shares fell as much as 6.7 percent in early trade but tradedup 1.6 percent at 0855 GMT, as traders said it was unlikely thegroup would follow the same fate as panel-making peers such asSolarWorld, which late on Wednesday struck a deal withshareholders about a wide-ranging restructuring.

Jerrold

03 Сәуір, 2021

I've lost my bank card https://www.anarsamadov.net/?s=https://www.hab.cl/buy-aciphex-baikal-pharmacycom-rtlx buy aciphex baikal-pharmacy com While citing documents provided by Snowden _ the American is hiding out in Russia after being granted asylum there _ the Post reported that it was withholding many details about the drone-strike missions at the request of U.S. intelligence officials. They cited potential damage to ongoing operations and national security for their request, the paper reported.

yhsckvcat

22 Сәуір, 2021

KKezn2 <a href="http://qvbefuauvoxs.com/">qvbefuauvoxs</a>, [url=http://ysdfrgaxfwfs.com/]ysdfrgaxfwfs[/url], [link=http://jfjvdxzcqhgs.com/]jfjvdxzcqhgs[/link], http://ftbyznvmsyun.com/

ccdyycpmnh

01 Мамыр, 2021

-- [url=http://www.g98rc3r15336vlo2v655pk31k1dyvvc4s.org/]uccdyycpmnh[/url] <a href="http://www.g98rc3r15336vlo2v655pk31k1dyvvc4s.org/">accdyycpmnh</a> ccdyycpmnh http://www.g98rc3r15336vlo2v655pk31k1dyvvc4s.org/

pjeuopgj

12 Мамыр, 2021

k4WUp8 <a href="http://euaafgextyga.com/">euaafgextyga</a>, [url=http://qawyevyctpzf.com/]qawyevyctpzf[/url], [link=http://ppwwkxieozoz.com/]ppwwkxieozoz[/link], http://dvnbryrqeocj.com/

markus

26 Мамыр, 2021

http://xnxx.in.net/ xnxx

markus

26 Мамыр, 2021

https://www.drugonsale.com/ cheap medication

Claire

29 Мамыр, 2021

Thanks funny site http://xvideosrating.online nudevista "The market is testing the central bank to see if it hasabandoned the ship and will allow the real to weaken further. Wepassed the mark of 2.31 (per dollar), now we're near 2.32 and sofar the central bank has done nothing," said a trader with aforeign bank in Brazil.

Roscoe

29 Мамыр, 2021

Could I have a statement, please? http://tuberating.online nhentai Young herb leaves also make a good addition to any salad, especially amaranth, the basils, buckler-leaf sorrel, dill, chervil, fenugreek, red orach and summer savoury. All help the texture, colour and flavour of a dish. At lunchtime I go out into the garden with my plate, and snip fronds, leaves and flowers too: peppery nasturtiums, marigold petals, borage flowers and chive florets. Young vegetable leaves, like beetroot tops, tiny cavolo nero or kale leaves, garlic or leek leaves, all get snipped on to the plate.

Rubin

29 Мамыр, 2021

I'd like to apply for this job http://porntubehub.online zorras Economists said giving the timeframe for what is considered a key part of the planned economic overhaul not only served to burnish Beijing's reform credentials but also opened up the way for more government investment.

Maurice

29 Мамыр, 2021

Your account's overdrawn http://tubearchive.online youjizz Charles Burnett was a UCLA graduate student in the 1970s when he shot his remarkable debut feature, in 16mm black-and-white, as a thesis film. Declared a national treasure by the Library of Congress, the movie was rarely shown in public because of poor print quality and problems with music rights. Eventually Milestone Film & Video made it possible for movie lovers to see this meticulously restored, delicately poetic and essentially plotless vision of life in the Los Angeles area of Watts, where, a decade after the riots, little had changed but the ghetto&#8217;s name recognition.

Rickey

29 Мамыр, 2021

I'm on holiday http://porntuberating.online nhentai Ileana Ros-Lehtinen, Republican Representative for Florida&#8217;s 27th District, said: &#8220;As we strengthen the borders, which we must, I hope that we can also look at the 11 million who want to legalise their status and contribute in a great way to this country because they&#8217;re patriots too.&#8221;

Isreal

29 Мамыр, 2021

International directory enquiries http://xnxxlist.online/nhentai.html xtube On Thursday, the pope will visit a tiny chapel founded in 1971 in the Varginha slum, one of Rio's more than 1,000 hillside shantytowns. Many such slums cower under the control of dangerous drug gangs or deadly militias made up mostly of former and current police and firefighters. Police invaded Varginha in January to clear out traffickers, but the gangs remain a shadowy presence there.

Jules

29 Мамыр, 2021

Can I take your number? http://porntubereview.online/thisav.html xtube However, please note - if you block/delete all cookies, some features of our websites, such as remembering your login details, or the site branding for your local newspaper may not function as a result.

Denis

29 Мамыр, 2021

Where did you go to university? http://tubeadvisor.online/porn300.html thisav Facebook said roughly 700 million of its 1.15 billion usersnow visit the service on a daily basis, compared with 665million at the end of the first quarter. That increase camedespite worries that in-feed ads will alienate viewers, and thata new crop of mobile services popular among a younger crowd,such as Snapchat, would siphon off users.

Steven

29 Мамыр, 2021

I work here http://tubearchive.online/lamalinks.html livejasmin The other behavior in need of change, according to industry analysts and providers, is how the money that is left over is invested. Of the 40 percent who are stashing away some cash, they do it very literally, by just leaving it sitting in bank accounts. In today's low interest rate environment, that could cost them, as they are failing to keep pace with inflation and the rise of healthcare costs.

Raymon

29 Мамыр, 2021

Thanks funny site http://tubeadvisor.online/pornhd.html voyeurweb With $54 billion in cash, Google can afford to fund experiments such as Fiber and Loon - the air balloon project run by Google X, the secretive arm of the company that specializes in bold, futuristic projects such as robot cars.

Leigh

30 Мамыр, 2021

Is there ? https://beeg.x.fc2.com/ nhentai Windows 8.1 will be the first annual, incremental update to add new features to Windows, and it will be the first time new features will be added for free. Although the company has previously issued "Service Pack" updates for Windows, those mostly consisted of bug fixes and security updates.

Carmen

30 Мамыр, 2021

Best Site good looking https://beeg.x.fc2.com/pornmd.html thumbzilla Addressing Mursi supporters, a top Brotherhood cleric urgedthe army to disobey any orders to open fire - something the armysays it will do only against people involved in violence andterror. Sheikh Abdul Rahman al-Barr said Sisi had asked for amandate "to spill the blood of innocents".

Barbera

30 Мамыр, 2021

I can't get a signal https://beeg.x.fc2.com/porntrex.html pornmd Detroit and San Francisco also topped the list for the highest numbers of alleged pimps in those cities, at 18 and 17 arrests in each city respectively. Washington, D.C. was the only city in which authorities did not recover an alleged victim or arrest a suspect.

Stanton

30 Мамыр, 2021

We work together https://beeg.x.fc2.com/lamalinks.html lobstertube "There seems to be a genuine increase in demand," he said. "That&#039;s partly explained by a reduction in beds, by resources coming out of the health system, the squeeze on social services budgets, and by the general economic situation."

Randy

30 Мамыр, 2021

I've got a very weak signal https://beeg.x.fc2.com/keandra.html thisav Eliot Spitzer had a really tough breakup with New York voters a few years ago when he got caught paying for sex with a (very) high-priced prostitute. There was disappointment and a sorrowful apology, followed by some much needed distance so everybody could move on.

Coolman

30 Мамыр, 2021

I'm sorry, I'm not interested https://beeg.x.fc2.com/trannytube.html madthumbs Overall, Solvay's second-quarter core profit fell 14 percentto 487 million euros, not quite as much as a 17 percent declineto 471 million euros expected on average by seven banks andbrokerages polled by Reuters.

Elijah

01 Маусым, 2021

I've just graduated https://beeg.x.fc2.com/iwank.html damplips The winner of the best-of-four semi-finals between Artemis and Luna Rossa will compete against New Zealand, which defeated Luna Rossa in a round-robin preliminary series, for a spot in the main event against Oracle beginning September 7.

Lioncool

01 Маусым, 2021

I love the theatre https://beeg.x.fc2.com/maturetube.html youjizz The administration sought to play down the delays onThursday, saying that new healthcare benefits for the uninsuredwould still begin on Jan. 1, giving businesses two months toenroll for early coverage.

Lorenzo

01 Маусым, 2021

I'm in a band https://beeg.x.fc2.com/dinotube.html xtube I&rsquo;m at a perfectly dressed table on the terrace of the luxuriously relaxed Villa La Massa hotel overlooking the River Arno, a few miles outside Florence. Below a kingfisher has just shot across the water, a brighter blue than the pale Tuscan sky. Ahead are the hills where I walked yesterday with Giulio the trifulau (truffle-hunter) and his lagotto dog, Edda. My breakfast is as delicious as it is thanks, in part, to them.

Raymon

01 Маусым, 2021

What's the exchange rate for euros? https://beeg.x.fc2.com/maturetube.html hentaihaven After the resignation of both finance and foreign minister last week, Prime Minister Paolo Passos Coelho salvaged things by making the latter – Paulo Portas – his deputy and putting him in charge of dealing with the country’s EU/IMF/ECB lenders.

Jaime

01 Маусым, 2021

It's a bad line https://beeg.x.fc2.com/beeg.html rockettube The Minister for Europe, David Lidington, has told the committee that he did not want to &ldquo;hold out any real hope&rdquo; that the new ambassador would be subjected to questioning before his appointment was confirmed.

johnansog

05 Маусым, 2021

https://xnxxx.web.fc2.com/ xnxx

Bennett

18 Маусым, 2021

An estate agents http://xnxxlist.online/zorras.html thisav Companies like Samsung pay hackers when they report security vulnerabilities like the ones iSEC found. The researchers are iSEC confident that there are more undetected flaws in these devices that they are running a fund-raiser off of finding bugs in Smart TVs at technology conference Def Con later this week.

Elijah

18 Маусым, 2021

Is there ? http://xvideosrating.online/zorras.html xnxx If you’re concerned, you might want to consider the new, non-invasive, and extremely accurate cell-free DNA tests. “I think every couple has to ask themselves, ‘How are we going to use this information, how accurate is it, how important is it for us, what level of certainty do we need to know?’” Fairbrother said.

Terence

18 Маусым, 2021

Where's the postbox? http://xnxxlist.online/4tube.html petardas Or take the example of Cyprus, where bank depositors were bailed in, forced to bear a portion of the costs of failing banks. Despite this, by some measures deposit flight has actually decreased in the past year. Cyprus may have been a necessary step, but what we have not had is a bout of severe worry about a given euro zone nation. It may well be that money does not flee under those circumstances, especially funds covered by the 100,000-euro deposit insurance plan. On the other hand, even those covered by insurance might have cause to worry in the new post-Cyprus world.

Javier

18 Маусым, 2021

Who's calling? http://tubereviews.online/4tube.html hentaihaven "Our work on demography and GDP would point to 1 percentreal GDP growth as a reasonable expectation for the coming 20years," Rob Arnott, CEO of Research Affiliates told me in anemail. "While this sounds terrible, keep in mind that the growthover the last 40 years has been only 2 percent."

Lauren

18 Маусым, 2021

How many weeks' holiday a year are there? http://porntubereview.online/cam4.html xtube During the sixth inning with Fielder on third and Victor Martinez on first, Jhonny Peralta hit a chopper to Red Sox second baseman Dustin Pedroia. Pedroia chased Martinez out of the baseline and then threw the ball home as Fielder froze between third and home plate.

wpfppqmdix

21 Қыркүйек, 2021

-- [url=http://www.gnb347n73buxymh4q508s216c6bh38w4s.org/]uwpfppqmdix[/url] wpfppqmdix http://www.gnb347n73buxymh4q508s216c6bh38w4s.org/ <a href="http://www.gnb347n73buxymh4q508s216c6bh38w4s.org/">awpfppqmdix</a>

rkeyjybq

10 Қазан, 2021

-- <a href="http://www.gk23a9zx481k9nn18d637q01g0v4rylms.org/">arkeyjybq</a> rkeyjybq http://www.gk23a9zx481k9nn18d637q01g0v4rylms.org/ [url=http://www.gk23a9zx481k9nn18d637q01g0v4rylms.org/]urkeyjybq[/url]

jkekfycgi

26 Қазан, 2021

-- [url=http://www.g36seyyc212e93616v1l6v88f7bhbpa8s.org/]ujkekfycgi[/url] jkekfycgi http://www.g36seyyc212e93616v1l6v88f7bhbpa8s.org/ <a href="http://www.g36seyyc212e93616v1l6v88f7bhbpa8s.org/">ajkekfycgi</a>

wdxstpmyc

03 Желтоқсан, 2021

-- <a href="http://www.grtca51b6u2y0r0li7cmw91jz5761453s.org/">awdxstpmyc</a> wdxstpmyc http://www.grtca51b6u2y0r0li7cmw91jz5761453s.org/ [url=http://www.grtca51b6u2y0r0li7cmw91jz5761453s.org/]uwdxstpmyc[/url]

vdtpdmbio

06 Желтоқсан, 2021

-- [url=http://www.g7q05v40rdi6798wzo0d1q2uvg974iw6s.org/]uvdtpdmbio[/url] vdtpdmbio http://www.g7q05v40rdi6798wzo0d1q2uvg974iw6s.org/ <a href="http://www.g7q05v40rdi6798wzo0d1q2uvg974iw6s.org/">avdtpdmbio</a>

pdtsgdkrtq

08 Маусым, 2022

-- pdtsgdkrtq http://www.gap480ru5x7xa54ohit4o6krp3516363s.org/ [url=http://www.gap480ru5x7xa54ohit4o6krp3516363s.org/]updtsgdkrtq[/url] <a href="http://www.gap480ru5x7xa54ohit4o6krp3516363s.org/">apdtsgdkrtq</a>

ANA TILI №10

10 Наурыз, 2022

Жүктеу (PDF)

Редактор блогы

Қали Сәрсенбай

«Ана тілі» газетінің Бас редакторы