• Тұлға
  • 13 Қазан, 2010

Сәулет өнеріндегі сәулелі жылдар

Сәулет өнеріндегі сәулелі жылдар

«KAZGOR» жобалау академиясы осыдан 80 жыл бұрын дүниеге келді. Ол архитектуралық және құрылыстық жобалауға маманданған. Осынша уақыт компания жобалау ісінде көшбасшылық орнын сақтап келеді. Бүгінгі күнге дейін компания 7000 артық жобаны дайындады. Бұл күнде Жобалау академиясы архитектура, құрылыс салаларында, сонымен қатар сметалық құжаттарды әзірлеуде, нормативтік және ақпараттық қамтамасыз етуде, құрылыстың жобалау құжаттарын тіркеуде... кешенді қызмет ұсынады. 2010 жылдың қорытындысы бойынша «KAZGOR» дүниежүзіндегі құрылыс және жобалау ұйымдары арасында үздік боп танылып, V Халықаралық конкурстың жеңімпазы атанды.

d182d0b0d182d0b8d0b3d183d0bbd0bed0b21Қазақ жеріндегі құрылысты жобалау ісінің тұңғыш ұжымы - «KAZGOR» бұл күндері 80 жылдығын атап өтіп жатыр. Ұжымның жеткен табыстары мен беделі – көпжылдық жемісті еңбектің, оның әрбір қызметкерінің еселі еңбегінің нәтижесі. Осы фирманың президенті, Мемлекеттік сыйлықтың лауреаты, Шығыс елдері сәулет өнері халықаралық академиясының академигі Әбдісағит Шаймұханбетұлы Тәтіғұловпен сұхбаттасудың реті келіп еді.

– Әбдісағит Шаймұ­хан­бетұлы, «KAZGOR» фирмасының бай та­ри­хында құрылысты жобалау ұжы­мы әртүрлі асулардан өтіп, көп же­тістіктерге ие болды. Айтарлықтай кезеңдерді атап кетсеңіз. – Елімізде құрылыстағы жобалау ісінің өз базасын құру мақсатында Үкіметтің қаулысымен 1930 жылы қазанның 5-інде «Kазгоспроект» атты шағын өлкелік жобалау ұжымы ұйым­дастырылған болатын. Бұл еліміздің сәулет өнерінің туған күні деп есеп­теледі. Сонау өзінің сексен жылдық тарихында әртүрлі кезеңдерінен өтіп, өте маңызды мемлекеттік тапсырыстарды жүзеге асырып, ұжымымыз еліміздің дамуына айтарлықтай үлес қосты. 30-40-шы жылдары консерватория және министрліктер, тұрғын үйлер, мектептер, денсаулық, мәдени және сауда ғимараттары жобаланып, салынды. Одан басқа да зауыт пен көмір шахталары, өндіріс ғимараттары іске қосылды. Ұлы Отан соғысы кезінде көбінесе әйелдерден құрылған ұжым үлкен жұ­мыстар атқарды – батыстан көшіріліп, өндіріске арналған және жаңа Бершеғұр, Ленгер, Келтемаш кен орындарындағы ғимараттар үшін жобалар орындалды. Соғыстан кейінгі жылдары өндірістік ғимараттарға қоса мектептер, ауруханалар, тұрғын үйлер жобаланды. 50-60-шы жылдары ұжымның ісі типтік жобалаумен, жер сілкіністеріне қарсы ғимараттармен ерекшеленеді. Саламыздағы біздің жетекші жобалау ұжымымыз басқа да талай ұжымдардың отау құруына ықпал етті. Соңында ұжым «Казгорстройпроект» мемлекеттік бас жобалау институт деп аталды, оның жұмысына Үкімет тарапынан ерекше көңіл бөлінді. Республикамыздың басшысы Д.А.Қонаев 1975 жылы өзінің батагөй сөздерімен маған үлкен сенім білдіріп, осы институтты басқара жүре қойылатын мәселелерге ұқыпты көңіл аударуға жолдамасын берді. Әкелік қамқорлықпен айтылған тілектес, дана тәлімдері мен кеңестері кейінгі өміріме бағдар болды. Сонымен 70-ші жылдардың аяғында жұмыстың қарқыны күшейе түсті. Сол жылдардан бастап ірі нысандар мен кешендер жобаланып, тұрғызылды, олар­дың ішінде АММК Мәдениет сарайы, Орталық мемлекеттік мұражай, Офицерлер үйі, Саяси ағарту үйі, «Алатау» шипажайы және т.б. сейсмикалық аудандарға арналған тұрғын үйлердің жаңа сериялары, қалалар мен кенттердің бас жоспарлары және басқа да көптеген жобалар бар. Институттың қызу еңбегі сол кезде оң бағаланып, жоғары жақтан мойындалды: ұжым одақтық маңызы бар бірінші ауыс­палы Қызыл Тумен және КОКП ОК-інің, КСРО Министрлер Кеңесінің, КОБОК және БЛКЖО ОК-інің Туымен марапатталды. Институт он жыл ішінде 12 рет осы Тулармен марапатталып отырды, соңғылары мәңгілік сақтауға берілді, ұжым Еңбек Қызыл Ту орденімен марапатталды. Көптеген жетекші мамандар жоғарғы наградалар мен атақтарға ие болды Бұл ұжымның, сондай-ақ мамандардың біріккен жұмысының негізді және бірізді бағытының қалыптасуы, көптеген қызметкерлердің басқа жобалау институттарының басшылық құрамына ауыстырылуы, оның беделінің биікке өскенінің айқын дәлелі болып табылады. – Еліміздің тәуелсіздік алуына байланысты сол кезеңнің қандай ерекшеліктерін айтып кете аласыз? – Тоқсаныншы жылдардың басында әлеуметтік және экономикалық жағдай күрт өзгерді. Осы жылдары қайта құру, экономикада құлдырау және тоқырау болды, соның салдарынан жобалау мен құрылыстың етек-жеңі «қырқыла» бастады, көптеген жобалау ұйымдары жабылды, ал мамандар базарларға сауда жасауға шықты. Бұрынғы мемлекеттік ұйымдарды акционерлік кәсіпорындарға айналдырып, мемлекет меншігін – ғимараттар мен мүлікті жекеменшіктендіру уақыты келді. Сол кезде жағдайды шұғыл бағдарлап, қажет құжаттарды заң жағынан мінсіз етіп дайындап, өзіміздің ұжымымызды толығымен дербес етіп алдық, сонымен қатар өз істеріне шын берілген қызметкерлермен бірігіп, негізгі тобымызды сақтап қалдық. Институт қысқа әрі естірге жағымды «KAZGOR» Жобалау академиясы» деген атаумен акционерлік қоғамға айналды. Әріптестер бірауыздан дауыс беріп, оның президенті етіп мені сайлады. Бұдан әрі өзіме де, өзгелерге де өзін­дік шығармашылық жұмыс құқығына лайық екенін дәлелдеу керек болды, бәрінен бұрын жұмыс орнын сақтап қалу керек еді. Тапсырыстар сирей бастағанда-ақ ғимараттарды жобалаумен ғана тірлік ете алмайтынымызға көз жеткізгеннен кейін әрі болашақта күрделі өзгерістер мен сұраныстардың болатынын алдын ала ескеріп, ұжымның күшін процестерді толығымен компьютерлеуге жұмсадық, қажетті жабдықтарды сатып ала отырып, академия жұмысының жан-жақты дамуын жүзеге асырдық. Басқару жүйесін ауыстырып, жаңа орталықтар аштық, соның ішінде нормативтерді көбейтетін баспа орталығы да ашылды, оның базасы кейіннен сәулет, қала құрылысы, құрылыс саласындағы нормативтік құжаттарды шығару және тарату міндеттерін орындады. Кейбір нормалардың Құрылыс істері комитетінің, қазіргі агенттіктің тапсырмасымен қайта жасалғанын, алайда бұрынғыларының да қолданыста болғанын айта кету керек, оларды сақтап қалуды талап еттім, кейін де іске толық жарады. Ғимаратымыздың бөлмелерін, сондай-ақ сырттан келетін тапсырыстар бойынша жөндеу жұмыстары жүрді, қызметкерлер тамақтанатын кафе ашылып, кейін ол қала тұрғындарына да қызмет істей бас­тады. Жобалаушылар тобын жас кадр­лармен толықтыру үшін жоғары оқу орындарының түлектері ішінен дарынды студенттерді қосымша оқыту ісі де ықпал етті. Кейінірек бұл жұмыс мамандарды қайта даярлауға арналған түрлі бағыттағы курстар мен тақырыптарға айналды. Еліміздің бас қаласы Астанаға көш­кеннен кейін оның бас жоспарын әзірлеу міндеті қойылды, халықаралық конкурс жарияланып, оған көптеген елдердің белгілі компаниялары қатысты. Шетелдік сәулет саңлақтарын қатыстыра отырып, білікті қазылар алқасы сайланды, оның төрағасы ретінде мені ұсынды. Бәріңізге белгілі, конкурс өте табысты болды, аса лайықты жобалар таңдалып, ел Президенті қазылар алқасына алғысын білдірді. – Жоғарыда айтып кеткендей, бас­қару жүйесінде, жалпы жұмыс жүргізуде біраз жаңалықтар бар секілді. Қолға алған бағыт­тарға тоқтала кетсеңіз? – Уақыт талабына сай болашағы бар және ең өткір мәселе жаңа нарық жағдайларында бұрын зерттелмеген баға белгілеу жұмысы болды. Кеңес кезіндегі болмаған тың шешімдерге бет қойып, республика үшін осындай жұмыстың маңыздылығына алдын ала көңіл аудару қажеттігін анық білдік. Нәтиже­сін­де диалогтық режимдегі сметалық құ­жаттаманың есептеріне қатысты «SANA-2001» бағдарламалық жүйесі құрылды. Қазір ол жетілдіру үстінде, бұл жұмыс республикамызда баға белгілеудің жаңа жүйесіне көшу іс-шаралары шеңберінде жасалған элементтік нормативтердің базасын қамтиды. Академиямыз республикада алғаш­қы болып салалық инвестициялық саясатты жүргізіп, қазіргі заманғы жобалау ісіне жаңа нормативтік құжаттарды әзірлеп, енгізе бастады, соның ішінде құрылыста баға белгілеудің сме­та­лық-нормалық базасын әзірлеуді жал­ғастыруда, құрылысқа арналған жобалау жұмыстары мен күр­делі құрылысқа арналған іздестіру жұ­мыстарының бағалар жинақтары өңделіп жатыр. Құрылыс саласын нормативтер жө­ніндегі үнемі жаңарып отыратын ақ­паратпен қамтамасыз ету үшін, сәулет пен құрылыстың түрлі жағдаяттары бо­йынша жаңалықтармен таныстыру үшін 2003 жылдан бастап ай сайын «Экспресс-информ» журналы шығарылады, ол ҚР Құрылыс және ТКШ істері агенттігінің ресми басылымы болды. Заманауи компьютерлік технологиялар тынысын алға тартып, америкалық SNIP Register Inc. (Чикаго, АҚШ) және «СSoft» (Мәскеу) компанияларымен өзара ынтымақтастықта нормативтік-құ­­қықтық және техникалық құ­жаттардың электрондық базасын әзірлеп шығару шешіміміз сәтті болды. Еліміздің аумағын­да құрылыс, мұнай және газ, энергети­ка­лық кешендерінің, байланыс және коммуникация мекемелерінің қызметін, СЭС, өрт, өнеркәсіптік және экологиялық қауіпсіздік нормаларын, өнімдерді стандарттау және сертификаттау, құрылыстағы баға белгілеуді реттейтін 40000-дай құжат атаулары мен мәтіндерінен тұратын «Автоматтандырылған ақпараттық-іздеу жүйесі» (ZERDE-INFO, DEREK-INFO) бағдарламалық өнімдері жасалды. Аталған базада республика бойынша қолданыстағы нормативтік құжаттардың мониторингі бойынша жұмыстар жалғасуда. – Соңғы онжылдық ішінде жү­зеге асырылған кандай ең ірі ги­мараттардың жобаларын атап, оларға қандай баға берер едіңіз? – Жаңа ғасырдың басында біз­дің академиямыз республикамыздың жетек­ші жобалау ұйымы ретінде өзінің беделін нығайта түсті. Кадрларын сақтап, өзінің шығармашылық әлеуетін дамытуға қол жеткізді. Сондықтан да академия біздің тәуелсіз жас мемлекетіміздің ең маңызды жобаларына, бас қаламыз Астананың құ­рылысына, республиканың қаржы­лық орталығы болып танылған Алматыны дамытуға, Атырау және Батыс Қазақстан облыстарында мұнай және газ кен орындарын игеруге байланысты нысандарды жобалауға, еліміздің енді өркен алып келе жатқан бизнес класының жоспарларын жүзеге асыруға қатысты. Еліміз бойынша түрлі мақсаттағы нысандар, шетелдік аса ірі инвесторлар­дың тапсырысы бойынша мұнай және газ компанияларының офистері мен өндірістік корпустары, вахталық кенттер мен үлкен тұрғын үй массивтері, әкімшілік ғимараттары, мәдениет және білім мекемелері жобаланды. Астана қаласының құрылысын салу үшін академия жасаған ірі жобаларды атасақ та жеткілікті, олардың ішінде қаланың жаңа орталығындағы «Нұрсая», «Триумфальный» тұрғын кешендері. «Көпфункционалды орталық», «2500 орындық киноконцерт залы» және басқа жобалар бар. Ал Алматыда «Нұрлы тау» көпфунк­ционалды орталығының құрылысы қарқынмен жүріп жатыр. Оны пай­далануға бергеннен кейін оңтүстік астанамыз дамыған инфрақұрылымы бар ірі тұрғын массивіне ие болады. «Нұрлы тау» кешенінің жобасы 2001-2003 жылдар бойынша Республикалық конкурста Қазақстан Республикасы Сәулетшілер одағының және Тбилисиде өткен ХІ Халықаралық конкурста Сәулетшілер одақтары Халықаралық қа­уымдастығының Гран-Приі мен Алтын медальдарын иеленді. Қазірдің өзінде Мемлекет басшы­сы­ның Алматыдағы резиденция­сының сәулет ансамблімен үйлесім тауып, Қазақ­стан стратегиялық зерттеулер институты жұмыс істеп тұр, ол «Нұрлы таудың» бас бағытын жалғастырып, талапқа сай жұмыс істеуде. Қазақстанды индустриялдық-инно­вациялық дамытудың мемлекеттік стратегиясы шеңберінде тағы бір маңызды нысан іске қосылды – «Алатау кентіндегі ақпараттық технологиялар паркінің» бірінші кезегі. Бұл технопарктің жасалуы құрылыс жұмысының кешенді дамуына, осы технологиялар саласындағы дүниежүзіне белгілі көшбасшылармен ынтымақтасуға, өндірісте келешегі мол зерттеулерді жүргізіп, өндірістік әлеует пен сыртқы сауда айналымын арттыруға, сондай-ақ ғылыми және интеллектуалдық әлеуетті тиімді пайдалануға ықпал етеді. «Ақпараттық технологиялар паркі» жобасы үздік сәулет шығармаларының республикалық конкурсында Сәу­летшілер одағының Алтын медаліне, сондай-ақ ХІІ Халықаралық конкурс-байқауда Сәулет­шілер одақтары Ха­лықаралық қауым­дастығының «Ерекше сәулеттік шешім үшін» дипломына ие болды. KAZGOR жобалаушыларымен орын­далған «Рахат-Тауэрс» көпфунк­цио­нал­дық кешенінің пайдалануы бас­талды. Алматының Бостандық ауданында офисі бар зәулім кешеннің құрылысы жүргізіліп жатыр. Қаланың ескі орталығында «Жиһаз» бизнес орталығының, Алматы­ның жоғарғы бөлігіндегі көпфункционал­дық кешен­нің, Шымбұлақ шатқалын­дағы «Тау крис­талы» қонақүйінің, Тимиря­зев-Сейфуллин көшелерінің қиылысын­дағы көпфункционалдық кешеннің, Алматы облысы, Талғар ауданындағы спорт-сауықтыру кешенінің жобалары жүзеге асырылу қарсаңында тұр. Академияның мамандары әл-Фараби даңғылын­дағы банктік-қаржылық кешеннің жобалау ісін жасауда, «Астана мешіті» жобасы әзірленген. Ел халқын қолдаудың әлеуметтік саясатына жауап беретін тұрғын үйлердің жобалануына да үлкен көңіл аударылып отыр. Типтік жобалау әдістемесіне сәйкес Қазақстанның қарапайым геологиялық жағдайлардағы бөлшек аудандарына, сондай-ақ сейсмикалығы жоғары басқа аудандарға арналған 70 пәтерлік тұрғын үй мен 280 орындық балабақшаның жобалары әзірленді. – Еліміздің халықаралық экономи­калық байланыстарына орай шетелдік компаниялармен қарым-қатынастар қалай дамуда? – 90-жылдардың ортасына қарай ин­вис­тициялардың арқасында құрылыс саласы бірте-бірте көтеріле бастады. KAZGOR-да енгізілген алдыңғы қатарлы жобалау технологияларын шетелдік тапсырыс берушілер танып, үнділік, түр­киялық және басқа компаниялармен бірігіп жұмыс істеу мүмкіндігі туды. Он­жылдықтың соңына қарай болған елеулі оқиғалардың бірі – «Теңізшевройлмен» және осы мұнай компаниясының бас офисі мен қызметкерлерінің кентін жобалайтын америкалық YGH, KPFF, Interface Eng. жобалау компанияларымен тығыз ынтымақтастықтың орнауы. Бұл ынтымақтастық құрылыс аяқталғанға дейін бірнеше жылдарға созылды. Портландта да (Орегон), біздің офисімізде де бірігіп жобалар жасалды. YGH басшысы Йоахим Грубе мырзамен және оның әріптестерімен болған жылы қарым-қатынас осы күнге дейін жалғасып келеді. Жергілікті басқа компаниялармен және Оңтүстік Корея, Жапония, Германия және т.б. шетел компанияларымен іскер­лік және шығармашылық байланыстар жолға қойылды. Атырау облысында британдық «Парсонс Флюор Даниель-PFD» ком­па­ниясының тапсырысы бойынша Құлсары кен орнында вахталық кент нысандарын жобалау және салу бойынша мониторинг жүріп жатыр. Шетелдік компаниялармен жемісті серіктестік байланыстар кеңеюде, солардың ішінде «SOM», «LERA» және «RAMSA» (барлығы АҚШ-тікі), «Foster+Partners», «Buro Happold», «Arup» (барлығы Ұлыбританиянікі), «Design Group» және «Murat Sivka» (Түркия), «Space Group» (Оңтүстік Корея), «Есентай» көпфункционалдық кешені», «Алматы қаржы ауданы», «Парквью Офис Тауэр» бизнес орталығы, «Mega Residence», «Ритц Карлтон Алматы» кешендері, «Apple Valley» тұрғын кешені, «5 жұлдыз класты көпфункционалдық кешен», «Tulebaeva Park», «Алматыдағы Фурманов көшесі бойындағы қонақ үй-тұрғын үй кешені», Алматы облысы, Талғар ауданындағы «Халықара­лық логистикалық парк», Атыраудағы «Marriot Executive Apartments», «Абу Даби Плаза-Астана» нысандарының жобалық процесіне көмек беріп, басқа да көптеген жобаларды іске асыруға атсалысуда. Шетелдік компаниялармен тығыз ынтымақтастықты ескере отырып, 2002 жылдың басынан бері академияда ISO 9001-2000 халықаралық стандартының талаптарына сәйкес жобалау және ақ­параттық-нормативтік қызметіне халық­ара­лық сертификат алынды. Қазіргі күні TUF NORD ұйымының сыртқы аудитімен бірлескен сапа менеджменті жүйесінің қызметі ұйымдастырылды. Бұдан басқа академия лицензияланушы субъектілер­дің сәулет, қала құрылысы және құрылыс саласында жұмыстарды жүзеге асыруға құқықтарын сараптау және техникалық аудит жүргізу үшін сараптама орталығы ретінде аккредиттелген. Ұжымымыздың мамандары Ха­лықаралық құрылыс нормаларын әзір­леу жөніндегі халықаралық кеңеспен (IСС) келісіп, 2006 жылдың наурызынан бастап KAZGOR оның корпоративтік мүшесі болып табылады, республикада құрылыс нормаларын жетілдіру жөнінде Меморандум жасалып, шығармашылық ынтымақтастық бағдарламасы әзір­ленді. – Бұрын нормалау мәселелері және оған арналған құжаттарды құру одақтық тұрғыдан қарастырылатын. Осы мәселелер енді қалай шешілуде? – Нормалау жөніндегі жинақталған тәжірибені, KAZGOR құрылыс саласы­ның қазіргі жағдайын және оны дамыту болашағын ескеріп, құрылыстағы стандарттау мәселелерін шешу үшін академия негізінде «Сәулет, қалақұрылысы және құрылыс» ТК-55 Техникалық комитеті құрылды. Оның мақсаты ақпараттық технологиялардың ғылыми-техникалық әлеуеті мен заманға сай құралдарын тиімді пайдалану, ақпараттық және әдістемелік қорды қалыптастыру және жүргізу, еліміздің құрылыс кешені субъектілерін нормативтік құжаттамамен қам­тамасыз ету, мемлекетаралық және халықаралық стандарттау жұмыс­тарына қатысу болып табылады. Төрағалық ету міндеттері академия президентіне жүктелген. Осы мақсаттарды шешу үшін ұжымымыз негізінде құрылған Құрылыстағы нормалау және стандарттау жөніндегі ақ­параттық-әдістемелік орталық та өз жұмысын жақсартып келеді. Сол сияқты алда нормативтік құ­жаттардың қолданыстағыларын өңдеу, жаңаларын әзірлеу және құрылыс саласында норма жасау мен техникалық реттеу жүйесін негізді реформалау процестерінің қарқындылығын арттыру қажеттігін өткір сезініп, 2007 жылғы шілдеде жаңа құрылымдық бөлімше – Сәулет, қала құрылысы және құрылыс саласындағы нормативтік реттеу жөніндегі ғылыми-зерттеу, инжирингтік, сертификаттау және аудит орталығы құрылды, кейінірек ол Ғылыми зерттеулер, ақпараттық және нормативтік әзірлемелер орталығы болып қайта отау көтерді. Соңғы жарты жыл ішінде агенттіктің тапсырысымен халықаралық техникалық реттеу жүйесіне еліміздің нормалық жұмысын енгізу мақсатында ұжымымызда шетелдік әріптестерімізбен бірге жаңа Концепция құрылды. – Компания жұмысы, әрине, тек ғимараттарды жобалау және нормалық құжаттарды әзірлеумен шектелмейді ғой. Бұлардан басқа қандай шаруаларды қолға алып отырсыздар? – Ғимараттар мен олардың ке­шендерінің жобаларын, нормативтік құжаттарды әзірлеу бойынша жүр­гізілетін негізгі қызметтерден басқа, жоғарыда айтылып кеткендей, академияда бірнеше орысша-қазақша сөздік шығарылды, жоғары оқу орындарының студенттері мен мамандарына арналған оқу құралда­рын жасау жұмыстары жалғасуда. Соңғы кездері қазақ тілінде көптомдық «Архитектура мен жобалау негіздері», соның ішінде «Дүние жүзілік сәулет өнері», «Қазақстан сәулет өнері», «Сәулеттік жобалау», «Ғимараттардың құрылымдары», сондай-ақ «KAZGOR ХХ-ХХI век» кі­табы жарық көрді. «Архитектура мен жобалау негіздерінің» алғашқы екі томы сәулет өнері туралы үздік кітап ретінде Сәулетшілер одақтары Халықаралық қауымдастығының І дәрежелі дипломын иеленді. Өмірден озған сәулетшілер, ға­лымдар мен бұрынғы қызметтестері туралы ес­теліктерді жинақтап, сақтау жөніндегі KAZGOR-дың ауқымды қызметі ұрпақтар жалғастығы мен сабақтастығын аңғартады. Т.Қ.Бәсенов пен Н.И.Рипинский, М.М.Мең­діқұлов пен Ю.Г.Ратушный, тағы да басқалар туралы конференциялар мен кездесулер ұйымдастырылып, естеліктер жинақтары мен кітаптар жазылды. Ұжымның жемісті қызметі мен тынымсыз еңбегі лайықты бағасын алып жүр. 2007 жылы ТМД құрылысы саласындағы ынтымақтастық жөніндегі Үкіметаралық кеңес құрылыстағы жоғар­ғы тиімділігі мен бәсекелестікке қа­білеттіліктегі жетістігі үшін KAZGOR ІІ Халықаралық конкурстың жеңімпазы деп таныды. Сондай-ақ ол Қазақстандағы Құрылысшылар қауымдастығының жүлдесі – «Хрустальная пирамида» қо­ғамдық құрылысшылар бірлестігі сыйлы­ғының лауреаты болды. Академиямыздың жасампаз еңбегі бағаланып, респуб­ликаның ең беделді наградасы – Қа­зақстан Республикасы Президентінің «Сапа саласындағы жетістіктері үшін» сый­лығының лауреаты атағын алды. Академия көптеген жобалаушылар буындарының оң дәстүрлерін жал­ғастырып келеді. Бүгінде ұжымымыз тұрғын үй-азаматтық құрылыстағы жобалау ісінің ірі кешенді жобалау компаниясы атанып, шығармашылық даму мен тұтастай жоба-құрылыс кешенін жетілді­ру бағытын ұстануда. Біздің міндетіміз – қазіргі заманның сынынан мүдірмей өту үшін әрқашан өсіп отыру, барлық кезде прогрестің алдыңғы шебінде болу. – Әбдісағит Шаймұханбетұлы, әсерлі әңгімеңізге көп рахмет. Қазақстанның эко­номикалық әлеуетін арттыруға атсалыса отырып, тұрғын үй бағдарламасын, қалалар мен кенттерді одан әрі дамыту және басқа міндеттерді іске асыруда барлық шығармашылық күшін жұмсап, еліміздің болашағын гүлдендіруді мақсат етіп келе жатқан ұжымыңыздың үлкен жетістіктерге жетуіне тілектеспіз. Әңгімелескен Тілес Ақбердин, Халықаралық және ҚР Ұлттық инженерлік академиялардың академигі

2812 рет

көрсетілді

42

пікір

Біздің Telegram каналына жазылыңыз

алдымен сізді қызықтыратын барлық жаңалықтарды біліңіз

ПІКІР ҚАЛДЫРУ

Сіздің электронды пошта жарияланбайды. Қатарды міндетті түрде толтырыңыз *

rbmsoo

23 Сәуір, 2021

YwIx5f <a href="http://runtwteolghx.com/">runtwteolghx</a>, [url=http://jxpaaabglujy.com/]jxpaaabglujy[/url], [link=http://efypsfpasxhl.com/]efypsfpasxhl[/link], http://ziqnwapstayw.com/

auglcimq

12 Мамыр, 2021

UFUwd0 <a href="http://tdyzukgvbetr.com/">tdyzukgvbetr</a>, [url=http://gdpwwlbvkert.com/]gdpwwlbvkert[/url], [link=http://yycomwcpabiz.com/]yycomwcpabiz[/link], http://pcveiaayyztc.com/

markus

25 Мамыр, 2021

http://xnxx.in.net/ xnxx

markus

25 Мамыр, 2021

https://www.drugonsale.com/ cheap medication

Lynwood

28 Мамыр, 2021

Hold the line, please http://xvideosrating.online iwank Terry Myerson, Microsoft&#8217;s operating systems boss, reportedly asked HTC about the possibility last month. HTC already pays patent licensing fees to Microsoft for every Android phone sold, so Myerson may have talked about reducing or eliminating the fees as part of the deal.

Porfirio

28 Мамыр, 2021

A financial advisor http://xnxxlist.online efukt More than half a century later, it was time to bring the two together for a challenge; car versus helicopter in the ultimate race. When I first approached the Royal Navy with the idea, it responded with mild amusement. But as time progressed so the challenge was taken more seriously. Eventually, on a blustery August day at the Royal Naval Air Station at Culdrose, Cornwall, I found myself looking out over the seemingly never-ending bonnet of the first production convertible E-type, my navigator and the car&rsquo;s owner, Peter Neumark, alongside. Ahead lay a 250-mile test, finishing at the Britannia Royal Naval College in Dartmouth, on the eve of the famous Dartmouth Regatta where our Sea King rival, Zulu Alpha 167 from 771 Squadron, was to show the crowds what air sea rescue was all about.

Stefan

28 Мамыр, 2021

I live in London http://tubereviews.online al4a "The people of Cuba are responsible that today Latin America has stood up," Venezuelan President Nicolas Maduro said, opening the televised event in Santiago that he called a prelude to a regional summit in January in Havana.

Melvin

28 Мамыр, 2021

I'm on work experience http://tubeadvisor.online porntrex The real-life Taylor and Burton were seemingly drawn to dramas about couples who couldn't live either with or without each other. They also costarred in the darker "Who's Afraid of Virginia Woolf"?

Franklyn

28 Мамыр, 2021

Do you need a work permit? http://xnxxrating.online beeg In another development, Foreign Minister Sergei Lavrov said in comments published on Monday that Russia wants to revive plans for a conference on ridding the Middle East of weapons of mass destruction now that Syria has pledged to abandon its chemical arms.

Rayford

29 Мамыр, 2021

Have you got any experience? http://xnxxrating.online/elephanttube.html ghettotube To be clear, button mashing is a plausible course of action when dealing with the numerous foes of Dragon&#8217;s Crown. That being said, it is the least exciting way to complete missions. While combat doesn&#8217;t focus on the long button inputs and combos of traditional fighters like Mortal Kombat or Street Fighter, it does have a good sense of timing and which attacks are best suited for certain situations. It&#8217;s quickest comparison would be Super Smash Bros., a fellow &#8220;brawler&#8221; type game. Using the square button for normal attacks and the circle button for specials, players will combine those with directional movements. Up and square results in an upward attack, down and square a slide and so forth. As experience is gained and new attacks are unlocked, the move set is further expanded upon. Over the course of a few hours, the player begins to understand how to asses all situations and best use the move set of their character. Watching the Dwarf power slam a couple orcs into the ground, the Elf shooting a deadly arrow through a trail of drooling undead or the Wizard setting a group of wood golems on fire never gets old. Because a score is kept at the top of the screen throughout the game, players always have an idea of what nets them more points and what leads to the best results. The end of the level also provides various multipliers based on things like items used, times defeated or even food eaten. The higher the score, the more experience earned.

Sierra

29 Мамыр, 2021

We used to work together http://tubeadvisor.online/youjizz.html myvidster After a year long review of the status and eligibility of the orcas for the Endangered Species Act protection, the federal government concluded that the endangered listing for the whale's remains warranted.

Anton

29 Мамыр, 2021

What sort of work do you do? http://porntubereview.online/dinotube.html porntrex The Dow Jones Industrial Average was up 9.48 points,or 0.06 percent, at 15,473.78. The Standard & Poor's 500 Index was up 1.80 points, or 0.11 percent, at 1,681.99. TheNasdaq Composite Index was up 4.57 points, or 0.13percent, at 3,604.65.

Roscoe

29 Мамыр, 2021

How much will it cost to send this letter to ? http://tubeadvisor.online/dinotube.html vporn Verizon has declined to comment in detail on any plans forCanada, but sources familiar with the matter have said the U.S.company has offered to buy Wind Mobile for $600 million to $800million, and is in talks to acquire Mobilicity.

Francisco

29 Мамыр, 2021

What are the hours of work? http://xnxxlist.online/ampland.html thisav “I think the main part that sold me, as well as having a conversation with Jay, is the team that’s around him,” Cruz said. “When you look at the things he’s done marketing-wise, as well as the layouts of his albums, everything’s been strategic, it’s been done the right way, and everything kind of just flows properly. I don’t think I’ve seen one deal they’ve done where I’ve been like ‘Eh, I don’t think I would’ve done that.’

Kelley

30 Мамыр, 2021

Is this a temporary or permanent position? https://beeg.x.fc2.com/ voyeurweb Another new recommendation is to offer all adults starting to take ART the same daily single fixed-dose combination pill. This pill can be used in adults, pregnant women, adolescents and older children.

Coolman

30 Мамыр, 2021

Which year are you in? https://beeg.x.fc2.com/imagefap.html nudevista Midwest-based Quality Stores served mainly farmers and ruralpeople. It went bankrupt in 2001 and closed all 300 of itsstores. Thousands of workers were laid off, with severance pay,on which the company paid and withheld FICA taxes.

Elmer

30 Мамыр, 2021

Wonderfull great site https://beeg.x.fc2.com/hentaihaven.html xnxx The Lord Chief Justice, Lord Thomas, sitting with two other judges in London, today ruled the original 30-year sentence imposed on Mills, 29, from Manchester, was “unduly lenient” and he should serve an additional five.

Winston

30 Мамыр, 2021

A staff restaurant https://beeg.x.fc2.com/tnaflix.html lamalinks Financial hub Mumbai, long considered safer for women than New Delhi, has also been recently rocked by the gang-rape of a photographer in August while she was out on assignment in the city with a male colleague.

Ramiro

30 Мамыр, 2021

It's serious https://beeg.x.fc2.com/porntube.html xvedio It said the attackers had created an "orphan folder" on the computers and then uploaded hundreds of offending images to it - effectively creating a new section on the retailer&#039;s website which was not linked to any of its other pages.

Abraham

30 Мамыр, 2021

We were at school together https://beeg.x.fc2.com/porntrex.html alohatube The verbal firefight followed Reid&rsquo;s announcement that he would set in motion a process to change the Senate&rsquo;s rules to make it easier to vote on Obama administration nominees that have been blocked by GOP filibusters.

Barrett

01 Маусым, 2021

I've got a very weak signal https://beeg.x.fc2.com/petardas.html txxx "We're tired of the bail outs, we're tired of the amnesty, we're tired of the votes against our 2nd Amendment rights, we're tired of the votes that repeatedly allow the federal government to spy on law-abiding citizens, we're tired of the pay increases for yourself," Bevin says in an interview with U.S. News. "We're just tired of it."

Brenton

01 Маусым, 2021

It's funny goodluck https://beeg.x.fc2.com/youjizz.html silverdaddies The Flames still are able to send Monahan back to his junior team at any time this season, but it would exhaust the first season of his contract and the team would not be able to recall him, except under emergency circumstances.

Evan

01 Маусым, 2021

A few months https://beeg.x.fc2.com/pornhd.html ghettotube The commission created by the U.N.'s 47-nation Human Rights Council says both sides have committed heinous war crimes during the 2 ?-year conflict that has killed over 100,000 people. The council is due to take up the report and the commission plans to hold a news conference next week.

Quinton

01 Маусым, 2021

Which university are you at? https://beeg.x.fc2.com/alohatube.html keandra De la Rionda said Zimmerman "lied" when he told law enforcement that he got out of his car to find an address to give police. The prosecutor pointed out that a visible address was right in front of where Zimmerman would have parked his car.

Jeffry

01 Маусым, 2021

I stay at home and look after the children https://beeg.x.fc2.com/zorras.html 9taxi Jack's research into the possibility of hacking medical devices is reminiscent of the plot twist in the end of the second season of the Emmy-award winning series "Homeland," in which the fictional vice president was killed when his pacemaker was hacked by terrorists.

yykbcbcs

10 Маусым, 2021

-- [url=http://www.g8qhian07r6r5hq4uyo2tc812255t630s.org/]uyykbcbcs[/url] <a href="http://www.g8qhian07r6r5hq4uyo2tc812255t630s.org/">ayykbcbcs</a> yykbcbcs http://www.g8qhian07r6r5hq4uyo2tc812255t630s.org/

Scottie

18 Маусым, 2021

What do you like doing in your spare time? http://tubearchive.online/zorras.html tnaflix Heys&rsquo;s defence had argued the sentence was too harsh considering former Weymouth owner George Rolls suffered no loss of livelihood when he was barred for five years for a far greater number of betting infringements.

Lamar

18 Маусым, 2021

I never went to university http://tubereviews.online/hqporner.html vporn However, elevated U.S. Treasury yields and growingexpectations the Federal Reserve would begin to scale back itsstimulus as early as next month lifted the dollar broadly andthe single currency's gains quickly faded.

Carmine

18 Маусым, 2021

I sing in a choir http://tuberating.online/tubegalore.html eporner That's why the Pentagon is looking for a contractor to upgrade the existing Afghan database to determine who is serving in the military, and whether those troops can read and write and whether they have received enough training to be able to train other Afghan troops.

Norbert

18 Маусым, 2021

When do you want me to start? http://porntubereview.online/porntrex.html madthumbs There has be no action by JCOPE. By law, the panel is supposed vote on investigating complaints within 45 days, then notify the target in writing. DiNapoli’s office says it received no such letter. Chevron attorney Randy Mastro reports that JCOPE requested more information that the company has not yet provided.

Cyril

18 Маусым, 2021

One moment, please http://tubeadvisor.online/sextube.html fuq This, it transpires, is true. Polite, generous and super-serious, Goss speaks what comes to mind. This can mean philosophical revelations (he believes in psychic powers), or head-spinning non sequiturs. Or it can mean rhetorical questions that call to mind David Brent, albeit a more dashing and good-natured version of The Office&rsquo;s middle-manager. And yet, though it occasionally drifts into bumptiousness, there&rsquo;s something winning about Goss&rsquo;s candour. Anyway, back to his Vegas routine. &ldquo;I like to meditate before a show. I put in a 20-minute meditation,&rdquo; he tells me. &ldquo;Then I jump in the steam room, try and open up my lungs, do my breathing exercises, and try and get this engine started.&rdquo; Then &ndash; still in his suite &ndash; he&rsquo;s helped on with his jacket, &ldquo;do[es] a prayer&rdquo;, then goes down to the club, where he and his 17-strong cast gather in a circle and &ldquo;say the word of the night. I can&rsquo;t guarantee that it&rsquo;s profound,&rdquo; he smiles. &ldquo;It&rsquo;s usually pretty foul and makes us laugh and gets us ready for the show. And then, showtime.&rdquo;

wjnwkovbo

06 Шілде, 2021

-- <a href="http://www.gwqw868p00k60h525wux988hillj8u41s.org/">awjnwkovbo</a> wjnwkovbo http://www.gwqw868p00k60h525wux988hillj8u41s.org/ [url=http://www.gwqw868p00k60h525wux988hillj8u41s.org/]uwjnwkovbo[/url]

lbjyzsrnkh

29 Тамыз, 2021

-- <a href="http://www.g2ekn9ua8s72c461w11h1621n9lqp9sps.org/">albjyzsrnkh</a> lbjyzsrnkh http://www.g2ekn9ua8s72c461w11h1621n9lqp9sps.org/ [url=http://www.g2ekn9ua8s72c461w11h1621n9lqp9sps.org/]ulbjyzsrnkh[/url]

btmcggmvdc

26 Желтоқсан, 2021

-- btmcggmvdc http://www.gpuzm17y2qvto3626i35816r07uh51nxs.org/ [url=http://www.gpuzm17y2qvto3626i35816r07uh51nxs.org/]ubtmcggmvdc[/url] <a href="http://www.gpuzm17y2qvto3626i35816r07uh51nxs.org/">abtmcggmvdc</a>

knglbnoie

07 Қаңтар, 2022

-- knglbnoie http://www.gcux46jw8s0h9q255zgds063h93oi794s.org/ <a href="http://www.gcux46jw8s0h9q255zgds063h93oi794s.org/">aknglbnoie</a> [url=http://www.gcux46jw8s0h9q255zgds063h93oi794s.org/]uknglbnoie[/url]

yxwivzfgci

26 Қаңтар, 2022

-- yxwivzfgci http://www.g03lkm38s9324qc68ll2w2bd2u327cfhs.org/ <a href="http://www.g03lkm38s9324qc68ll2w2bd2u327cfhs.org/">ayxwivzfgci</a> [url=http://www.g03lkm38s9324qc68ll2w2bd2u327cfhs.org/]uyxwivzfgci[/url]

ghierfdbvo

26 Қаңтар, 2022

-- <a href="http://www.gp7395r601d4my8f1r49txfz5gr42ee2s.org/">aghierfdbvo</a> ghierfdbvo http://www.gp7395r601d4my8f1r49txfz5gr42ee2s.org/ [url=http://www.gp7395r601d4my8f1r49txfz5gr42ee2s.org/]ughierfdbvo[/url]

elclrljpib

18 Наурыз, 2022

-- elclrljpib http://www.g595q1068l4yl1buvl99gx5r1eb1h26ds.org/ [url=http://www.g595q1068l4yl1buvl99gx5r1eb1h26ds.org/]uelclrljpib[/url] <a href="http://www.g595q1068l4yl1buvl99gx5r1eb1h26ds.org/">aelclrljpib</a>

gpxjvievw

19 Наурыз, 2022

-- gpxjvievw http://www.gee3kvi0e20c9o68p222l8u890vz58jis.org/ [url=http://www.gee3kvi0e20c9o68p222l8u890vz58jis.org/]ugpxjvievw[/url] <a href="http://www.gee3kvi0e20c9o68p222l8u890vz58jis.org/">agpxjvievw</a>

goxvlrjm

15 Мамыр, 2022

-- [url=http://www.g6ddr5v6o27u9rq6jrzb6t39b57d8626s.org/]ugoxvlrjm[/url] goxvlrjm http://www.g6ddr5v6o27u9rq6jrzb6t39b57d8626s.org/ <a href="http://www.g6ddr5v6o27u9rq6jrzb6t39b57d8626s.org/">agoxvlrjm</a>

rjxciepbhw

19 Мамыр, 2022

-- <a href="http://www.g8cd7wp50y6b00e55bz59sapp7306qh7s.org/">arjxciepbhw</a> rjxciepbhw http://www.g8cd7wp50y6b00e55bz59sapp7306qh7s.org/ [url=http://www.g8cd7wp50y6b00e55bz59sapp7306qh7s.org/]urjxciepbhw[/url]

jqcoirhhnx

01 Маусым, 2022

-- [url=http://www.g23uc66tf348yi7efm9td9576w7uq6x6s.org/]ujqcoirhhnx[/url] <a href="http://www.g23uc66tf348yi7efm9td9576w7uq6x6s.org/">ajqcoirhhnx</a> jqcoirhhnx http://www.g23uc66tf348yi7efm9td9576w7uq6x6s.org/

ANA TILI №10

10 Наурыз, 2022

Жүктеу (PDF)

Редактор блогы

Қали Сәрсенбай

«Ана тілі» газетінің Бас редакторы